Η εύθραυστη εκεχειρία ανάμεσα στις ΗΠΑ και το Ιράν βρίσκεται ξανά σε οριακό σημείο, με τον πρόεδρο των Ηνωμένων Πολιτειών Donald Trump να εξαπολύει σκληρή επίθεση κατά της Τεχεράνης και να δηλώνει πως η κατάπαυση του πυρός βρίσκεται «σε μηχανική υποστήριξη της αναπνοής».
Έπειτα από περισσότερο από έναν μήνα ανακωχής, οι έμμεσες διαπραγματεύσεις μέσω Πακιστάν φαίνεται να έχουν οδηγηθεί σε αδιέξοδο, με τις δύο πλευρές να ανταλλάσσουν προτάσεις χωρίς να προκύπτει συμφωνία.
Ο Τραμπ, μιλώντας σε δημοσιογράφους στον Λευκό Οίκο, χαρακτήρισε την τελευταία ιρανική αντιπρόταση «για τα σκουπίδια», χρησιμοποιώντας μάλιστα δραματικούς τόνους για να περιγράψει την κατάσταση της εκεχειρίας.
Νέες απειλές από την Τεχεράνη
Από την πλευρά του Ιράν, ο πρόεδρος του κοινοβουλίου Mohammad Bagher Ghalibaf προειδοποίησε πως οι ιρανικές ένοπλες δυνάμεις είναι έτοιμες να «ανταποδώσουν» οποιαδήποτε επίθεση και να δώσουν «μάθημα» στους αντιπάλους τους.
Παράλληλα, ο εκπρόσωπος του ιρανικού υπουργείου Εξωτερικών Esmail Baghaei δήλωσε ότι η Τεχεράνη ζητά τον σεβασμό των «νόμιμων δικαιωμάτων» της χώρας, επιμένοντας στην άρση του αμερικανικού αποκλεισμού και στην αποδέσμευση ιρανικών περιουσιακών στοιχείων.
Σύμφωνα με πληροφορίες της The Wall Street Journal, η ιρανική πρόταση προβλέπει σταδιακό άνοιγμα του Στενού του Ορμούζ με αντάλλαγμα την άρση των αμερικανικών περιορισμών, ενώ η Τεχεράνη εμφανίζεται διατεθειμένη να συζητήσει το πυρηνικό της πρόγραμμα μετά από 30 ημέρες.
Ωστόσο, το Ιράν αρνείται να καταστρέψει τον πυρηνικό εξοπλισμό του ή να αποδεχθεί πολυετές μορατόριουμ στον εμπλουτισμό ουρανίου.
Επιστρέφει η αμερικανική επιχείρηση στο Ορμούζ
Ο Τραμπ ανακοίνωσε επίσης πως σκοπεύει να επαναφέρει την αμερικανική επιχείρηση συνοδείας πλοίων στον Περσικό Κόλπο μέσω του Στενού του Ορμούζ, το οποίο ουσιαστικά έχει αποκλειστεί από το Ιράν μετά την έναρξη του αμερικανοϊσραηλινού πολέμου στις 28 Φεβρουαρίου.
Η απόφαση αυτή έρχεται λίγες ημέρες μετά την προσωρινή παύση της επιχείρησης, όταν ο Αμερικανός πρόεδρος έκανε λόγο για «μεγάλη πρόοδο» στις συνομιλίες.
Την ίδια ώρα, δημοσίευμα της WSJ αναφέρει πως τα United Arab Emirates φέρονται να συμμετείχαν τον Απρίλιο σε στρατιωτικές επιχειρήσεις κατά ιρανικών πετρελαϊκών εγκαταστάσεων στο νησί Λαβάν, εξέλιξη που θα μπορούσε να σηματοδοτήσει σημαντική κλιμάκωση στη σύγκρουση.
Άνοδος στις τιμές πετρελαίου και φόβοι για νέα κρίση
Η αβεβαιότητα γύρω από το Στενό του Ορμούζ, από όπου περνά μεγάλο μέρος του παγκόσμιου εμπορίου πετρελαίου και λιπασμάτων, προκάλεσε νέα άνοδο στις διεθνείς τιμές ενέργειας.
Το πετρέλαιο Brent έκλεισε με άνοδο 2,88% στα 104,21 δολάρια το βαρέλι, ενώ το αμερικανικό WTI κινήθηκε κοντά στα 99 δολάρια.
Ο επικεφαλής της Saudi Aramco Amin Nasser έκανε λόγο για το «μεγαλύτερο ενεργειακό σοκ» που έχει γνωρίσει ποτέ ο πλανήτης, προειδοποιώντας ότι οι αγορές ίσως δεν επιστρέψουν σε πλήρη ισορροπία πριν από το 2027.
Παράλληλα, ο ΟΗΕ προειδοποιεί για πιθανή «μείζονα ανθρωπιστική κρίση», καθώς από το Ορμούζ διέρχεται περίπου το ένα τρίτο των παγκόσμιων εξαγωγών λιπασμάτων.
Συνεχίζονται οι συγκρούσεις στον Λίβανο
Παρά την κατάπαυση του πυρός που θεωρητικά ισχύει από τις 17 Απριλίου, οι συγκρούσεις μεταξύ του Hezbollah και του Israel συνεχίζονται με ανταλλαγές πληγμάτων στον Λίβανο.
Νέος γύρος συνομιλιών αναμένεται να πραγματοποιηθεί την Πέμπτη και την Παρασκευή στην Ουάσιγκτον, με στόχο να ανοίξει ο δρόμος για πιθανές ειρηνευτικές διαπραγματεύσεις ανάμεσα σε Ισραήλ και Λίβανο.