Νέες δυνατότητες για πρόωρη συνταξιοδότηση ανοίγονται το 2026 για χιλιάδες ασφαλισμένους, παρά το γεγονός ότι τα γενικά όρια ηλικίας παραμένουν στα 62 έτη με 40 χρόνια ασφάλισης ή στα 67 για πλήρη σύνταξη.
Οι μεταβατικές διατάξεις, σε συνδυασμό με εργαλεία όπως τα πλασματικά έτη και η διαδοχική ασφάλιση, δίνουν τη δυνατότητα εξόδου ακόμη και αρκετά χρόνια νωρίτερα για συγκεκριμένες κατηγορίες.
Πλασματικά έτη και «κλείδωμα» δικαιωμάτων
Σύμφωνα με τον δικηγόρο Διονύσης Ρίζος, ευνοημένοι είναι κυρίως όσοι έχουν κατοχυρώσει δικαιώματα έως το 2021 ή το 2022 ή μπορούν να συμπληρώσουν τον απαιτούμενο χρόνο ασφάλισης μέσω αναγνωρίσεων.
Στον e-ΕΦΚΑ μπορούν να αναγνωριστούν έως 7 πλασματικά έτη στον ιδιωτικό τομέα και έως 12 στο Δημόσιο, μειώνοντας σημαντικά τον πραγματικό χρόνο εργασίας που απαιτείται.
Δημόσιο: Έξοδος πριν τα 62
Για δημοσίους υπαλλήλους που είχαν κατοχυρώσει δικαιώματα πριν το 2015, εξακολουθούν να ισχύουν ευνοϊκές διατάξεις:
Με 35ετία και κατοχύρωση έως το 2010, έξοδος έως 61 έτη και 6 μήνες
Με 36ετία (25ετία το 2011), αντίστοιχα όρια με συμπλήρωση προϋποθέσεων έως το 2021
Με 37ετία και 25ετία έως το 2010, έξοδος περίπου στα 61 έτη και 2 μήνες
Κοινός παρονομαστής είναι η δυνατότητα συμπλήρωσης χρόνου με πλασματικά έτη.
Μειωμένη σύνταξη: Τα όρια ηλικίας
Η μειωμένη σύνταξη παραμένει διαθέσιμη για όσους είχαν συμπληρώσει 25ετία και τα απαιτούμενα ηλικιακά όρια έως το 2022:
Στα 55 έτη για 25ετία το 2010
Στα 56 για 25ετία το 2011
Στα 57 για 25ετία το 2012
Σε διαφορετική περίπτωση, το όριο μεταφέρεται υποχρεωτικά στα 62.
Ιδιωτικός τομέας: Βαρέα και μητέρες ανηλίκων
Στον ιδιωτικό τομέα, οι πρόωρες έξοδοι είναι περιορισμένες, ωστόσο παραμένουν δύο βασικά «παράθυρα»:
Στα βαρέα και ανθυγιεινά, με 10.500 ένσημα (7.500 βαρέα), προβλέπεται έξοδος στα 60 με μειωμένη ή στα 62 με πλήρη σύνταξη.
Για μητέρες ανηλίκων με 5.500 ένσημα πριν το 2012, εξακολουθούν να ισχύουν χαμηλότερα όρια ηλικίας, εφόσον έχει γίνει κατοχύρωση.
Διαδοχική ασφάλιση και πρόωρη έξοδος
Η διαδοχική ασφάλιση αποτελεί σημαντικό «εργαλείο», καθώς επιτρέπει τη συνταξιοδότηση με ευνοϊκότερες διατάξεις προηγούμενου ταμείου.
Σε αρκετές περιπτώσεις, αυτό μπορεί να οδηγήσει σε έξοδο έως και 5-10 χρόνια νωρίτερα, ειδικά για όσους έχουν ασφαλιστεί σε περισσότερους φορείς.
Σύνταξη και εργασία μαζί
Η δυνατότητα συνδυασμού σύνταξης με εργασία δημιουργεί νέα δεδομένα, καθώς αρκετοί ασφαλισμένοι επιλέγουν την πρόωρη έξοδο, διατηρώντας παράλληλα επαγγελματική δραστηριότητα και εισόδημα.