-
Από 1η Απριλίου η αντιπυρική περίοδος
-
Νέες προθεσμίες και κλιμακωτά πρόστιμα: Ποιοι, πότε και πόσο πληρώνουν
Αλλάζει ο τρόπος που αντιμετωπίζεται ο καθαρισμός οικοπέδων εφέτος, όπως προβλέπεται στο νέο σχέδιο νόμου του υπουργείου Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας με τίτλο «Ενεργή Μάχη».
Αικατερίνη Στάμου
Η σαφήνεια και ο εξορθολογισμός ως προς τις υποχρεώσεις των ιδιοκτητών και χρηστών οικοπέδων, αλλά και ως προς τη διαδικασία του ετήσιου καθαρισμού, μπαίνει σε πρώτο πλάνο στο νέο νομοσχέδιο, με την έμφαση να δίνεται στην εφαρμοσιμότητα των ρυθμίσεων, διασφαλίζοντας, παράλληλα, μηχανισμούς άμεσης παρέμβασης των φορέων για την πρόληψη κινδύνου πυρκαγιάς, ώστε να αποφεύγονται καθυστερήσεις.
Έως τις 15 Ιουνίου η προθεσμία
Η αντιπυρική περίοδος ξεκινάει νωρίς, από την 1η Απριλίου, ωστόσο οι ιδιοκτήτες θα έχουν έως τις 15 Ιουνίου τόσο για τον καθαρισμό των οικοπέδων όσο και για την υποβολή των σχετικών δηλώσεων, με υποχρέωση συντήρησης σε όλη τη διάρκεια της αντιπυρικής περιόδου. Η παράταση αυτή εναρμονίζεται με τα βασικά αιτήματα της ΠΟΜΙΔΑ και, σύμφωνα με πηγές του υπουργείου, επιτρέπει τον καλύτερο επιχειρησιακό προγραμματισμό των ελεγκτικών μηχανισμών.
Αυστηροί έλεγχοι και «πλαφόν» στα πρόστιμα
Η λειτουργία του «Εθνικού μητρώου τήρησης μέτρων προληπτικής πυροπροστασίας ιδιοκτησιών» («Ηλεκτρονικό Μητρώο») – πλατφόρμα «Ακαθάριστα Οικόπεδα» (akatharista.apps.gov.gr) αναβαθμίζεται, αποκτώντας νέο ρόλο που δεν περιορίζεται στην απλή καταγραφή των υποχρεώσεων, αλλά συνδέεται λειτουργικά με τις δηλώσεις των πολιτών, τους ελέγχους και τις παρεμβάσεις των αρμόδιων αρχών.
Την ίδια στιγμή, θεσπίζεται ανώτατο όριο προστίμου 2.000 ευρώ (10πλάσιου του ελαχίστου των 200 ευρώ) για τη μη εκπλήρωση της υποχρέωσης του καθαρισμού, κάτι που συμβαδίζει με το γενικότερο εξορθολογιστικό πνεύμα της ρύθμισης. Το νέο πλαίσιο εισάγει αναλογική κλιμάκωση των προστίμων, διαχωρίζοντας την τυπική παράβαση – δηλαδή τη μη υποβολή δήλωσης – από την ουσιαστική, που είναι ο μη καθαρισμός. Παράλληλα, προβλέπεται δυνατότητα μείωσης του προστίμου όταν ο ιδιοκτήτης διορθώσει άμεσα την παράβαση.
Σαφείς αρμοδιότητες Δήμων και Πυροσβεστικής
Βασική αλλαγή που φέρνει το νέο νομοσχέδιο είναι η πλήρης «καθετοποίηση» και ο ξεκάθαρος διαχωρισμός αρμοδιοτήτων. Οι Δήμοι αναλαμβάνουν την ενημέρωση των ιδιοκτητών και τους δειγματοληπτικούς ελέγχους, έχοντας το δικαίωμα να καθαρίζουν αυτεπάγγελτα τους χώρους αν εντοπίσουν παραβάσεις. Από την άλλη, η Πυροσβεστική θα επεμβαίνει μετά από καταγγελίες, επιβάλλοντας πρόστιμα και κυρώσεις σε όσους δεν συμμορφώνονται ή δεν υποβάλλουν δήλωση.
Για να αποφευχθούν οι καθυστερήσεις, θεσπίζονται μηχανισμοί fast-track παρέμβασης. Αν ένας ιδιοκτήτης δεν συνεργάζεται και υπάρχει κίνδυνος πυρκαγιάς, ο Δήμος θα παρεμβαίνει αμέσως μετά από έγγραφη βεβαίωση της Πυροσβεστικής. Τέλος, το σύστημα γίνεται πιο ευέλικτο, καθώς προβλέπονται παρατάσεις στις προθεσμίες ανάλογα με τις κλιματικές συνθήκες κάθε περιοχής.
Το νέο πλαίσιο στοχεύει στην επιχειρησιακή ετοιμότητα σε εθνικό επίπεδο, με επίκεντρο τη σαφήνεια ως προς το πεδίο εφαρμογής και τις κατηγορίες των υπόχρεων, στις οποίες εντάσσονται ρητά και τα νομικά πρόσωπα δημοσίου δικαίου.
Τι προβλέπεται για τους ιδιοκτήτες οικοπέδων
Τις αλλαγές που θεωρεί θετικές αναφορικά με τους καθαρισμούς των οικοπέδων σε σχέση με το ισχύον καθεστώς και με την επιφύλαξη της ψήφισής τους παραθέτει με ανακοίνωσή της η ΠΟΜΙΔΑ:
1.Επιμήκυνση και ταύτιση της προθεσμίας καθαρισμού και της δήλωσής του
Τι ισχύει: 1 Απριλίου – 30 Απριλίου με δυνατότητα παράτασης (30 ημέρες)
Τι θα ισχύει: 1 Απριλίου – 15 Ιουνίου με δυνατότητα παράτασης (76 ημέρες)
2.Θέσπιση ανωτάτου ορίου προστίμου μη εκπλήρωσης υποχρέωσης καθαρισμού
Τι ισχύει: 0,50 ευρώ/τ.μ. με ελάχιστο ποσό τα 200 ευρώ και χωρίς ανώτατο όριο
Τι θα ισχύει: 1,00 ευρώ/τ.μ. με ελάχιστο ποσό τα 200 ευρώ και ανώτατο τα 2.000 ευρώ
Υπενθυμίζεται ότι σε αυτή την περίπτωση ο ιδιοκτήτης, εκτός από το διπλασιασμένο βασικό πρόστιμο ανά τ.μ., επιβαρύνεται και με τη δαπάνη του αυτεπάγγελτου καθαρισμού του οικοπέδου από τον οικείο δήμο.
3.Εκλογίκευση του προστίμου μη υποβολής δήλωσης καθαρισμού
Τι ισχύει: 1.000 ευρώ σε κάθε περίπτωση
Τι θα ισχύει: 500 ευρώ αν δεν έχει πραγματοποιηθεί ο καθαρισμός και 100 ευρώ αν έχει πραγματοποιηθεί ο καθαρισμός
4.Εκλογίκευση των ποινικών συνεπειών υποβολής ψευδούς δήλωσης καθαρισμού
Τι ισχύει: Ποινή φυλάκισης τουλάχιστον δυο (2) ετών και Χρηματική ποινή από 12.600 ευρώ έως 54.000 ευρώ.
Τι θα ισχύει: Ποινή φυλάκισης τουλάχιστον έξι (6) μηνών και Χρηματική ποινή 5.000 ευρώ.
5.Δυνατότητα υποβολής δήλωσης καθαρισμού στην Πυροσβεστική Υπηρεσία
Για τους υπόχρεους που αδυνατούν να υποβάλλουν τη δήλωση καθαρισμού ηλεκτρονικά προβλέπεται εναλλακτικά η υποβολή της δήλωσης στην οικεία Πυροσβεστική Υπηρεσία.
ΠΟΜΙΔΑ: Τα 2 άλυτα ζητήματα
Οι παραπάνω βελτιώσεις ήταν αποτέλεσμα της διάθεσης της πολιτικής ηγεσίας του Υπουργείου Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας και ειδικότερα του Υπουργού κ. Γιάννη Κεφαλογιάννη για έμπρακτη συνεργασία με τους ενδιαφερόμενους φορείς, όπως η ΠΟΜΙΔΑ και η ΚΕΔΕ.
Εντούτοις, σύμφωνα με την ΠΟΜΙΔΑ παραμένουν προς επίλυση τα εξής σημαντικά ζητήματα:
- Η αποκομιδή των υπολειμμάτων του καθαρισμού, η οποία ενώ μπορεί να ρυθμίζεται με την ΚΥΑ της παρ. 9 του του αρ. 43 του νομοσχεδίου, συνεχίζει να μη συγκαταλέγεται ρητά στις αρμοδιότητες των δήμων στο άρθρο 44 του νομοσχεδίου.
- Η απλοποίηση και ο εξορθολογισμός τoυ περιεχομένου της έννοιας του καθαρισμού, όπως αυτός εξειδικεύεται στο άρθρο 2 της Πυροσβεστικής Διάταξης 20/2024