Η διαδικασία για τη Συνταγματική Αναθεώρηση εκκινεί σύντομα από την παρούσα Βουλή, προκειμένου να ολοκληρωθεί από την επόμενη, όπως προβλέπει το Σύνταγμα. Ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης αναμένεται να ανακοινώσει την απόφαση με βιντεοσκοπημένο μήνυμα, υπογραμμίζοντας την ανάγκη μέγιστης δυνατής συναίνεσης από την αντιπολίτευση σε άρθρα μείζονος σημασίας.
Το στίγμα των προτάσεων της Νέας Δημοκρατίας και το χρονοδιάγραμμα θα παρουσιάσει ο κυβερνητικός εκπρόσωπος Παύλος Μαρινάκης κατά την ενημέρωση των πολιτικών συντακτών, ενώ το ίδιο βράδυ θα ακολουθήσει συνέντευξη του πρωθυπουργού στον ΣΚΑΪ. Αν και αρχικά υπήρχε πρόθεση η διαδικασία να ξεκινήσει το δεύτερο εξάμηνο του 2026, τελικά αποφασίστηκε να επισπευσθεί, με τη Συνταγματική Αναθεώρηση να προβάλλεται ως «κορωνίδα» της μεταρρυθμιστικής ατζέντας μετά από μια δύσκολη περίοδο για το κυβερνών κόμμα.
Στο επίκεντρο το άρθρο 86 και οι θεσμικές αλλαγές
Από το περασμένο φθινόπωρο έχει προαναγγελθεί η αναθεώρηση τεσσάρων βασικών άρθρων. Κεντρική θέση κατέχει το άρθρο 86 περί ευθύνης υπουργών, που βρέθηκε στο στόχαστρο της αντιπολίτευσης με αφορμή την τραγωδία των Τεμπών και την υπόθεση του ΟΠΕΚΕΠΕ. Σύμφωνα με πληροφορίες, η πρόταση της πλειοψηφίας δεν προβλέπει κατάργηση αλλά αλλαγή του άρθρου, ώστε να καταστούν πιο «ευέλικτες» οι ρυθμίσεις για το ακαταδίωκτο πράξεων ή παραλείψεων κατά την άσκηση καθηκόντων.
Στην ατζέντα περιλαμβάνονται επίσης το άρθρο 16 για την ίδρυση ιδιωτικών πανεπιστημίων, το άρθρο 24 για την προστασία του περιβάλλοντος και το άρθρο 103 για την άρση της μονιμότητας στο Δημόσιο με ρητή πρόβλεψη αξιολόγησης. Ο υπουργός Εσωτερικών Θεόδωρος Λιβάνιος έχει ξεκαθαρίσει ότι η συζήτηση δεν συνεπάγεται κατάργηση της θεσμικής προστασίας των δημοσίων υπαλλήλων ούτε αυθαίρετες απολύσεις, αλλά διαφανείς και αντικειμενικές διαδικασίες αξιολόγησης, σε συνέχεια του συστήματος επιλογής μέσω ΑΣΕΠ.
Πακέτο άνω των 60 άρθρων και νέες πρόνοιες
Σύμφωνα με πληροφορίες, το πακέτο της Ν.Δ. θα περιλαμβάνει περισσότερα από 60 άρθρα σε σύνολο 120. Μεταξύ αυτών εξετάζονται αλλαγές στο άρθρο 90 για τον τρόπο επιλογής της ηγεσίας της Δικαιοσύνης, στο άρθρο 30 για την εκλογή Προέδρου της Δημοκρατίας με μία εξαετή θητεία, στο άρθρο 53 για τη διάρκεια της βουλευτικής περιόδου και στο άρθρο 72 για τις αρμοδιότητες της Ολομέλειας της Βουλής.
Παράλληλα, προβλέπονται ρυθμίσεις για τον ανερχόμενο τομέα της Τεχνητής Νοημοσύνης, ενώ σε συνέχεια του νομοσχεδίου για την επέκταση της επιστολικής ψήφου των ομογενών και στις εθνικές εκλογές, η κυβερνητική πλειοψηφία αναμένεται να προτείνει επιστολική ψήφο για όλους τους εκλογείς και σε όλες τις αναμετρήσεις. Επιπλέον, προαναγγέλλεται η θέσπιση ηλεκτρονικής ψήφου στις αυτοδιοικητικές εκλογές. Στις προθέσεις περιλαμβάνονται ακόμη κανόνες δημοσιονομικής ισορροπίας και βιωσιμότητας, καθώς και συνταγματική κατοχύρωση της υποχρέωσης του κράτους για προσιτή στέγη.
Η «γαλάζια» ομάδα και το στοίχημα της συναίνεσης
Κομβικό ρόλο στον σχεδιασμό έχουν ο υπουργός Εξωτερικών Γιώργος Γεραπετρίτης και ο γενικός γραμματέας του πρωθυπουργικού γραφείου Στέλιος Κουτνατζής. Εισηγητής της Ν.Δ. στην προαναθεωρητική Επιτροπή της Βουλής θα είναι ο Ευριπίδης Στυλιανίδης, ενώ ρόλο αναμένεται να έχουν επίσης ο Θεόδωρος Ρουσόπουλος, ο υπουργός Επικρατείας Άκης Σκέρτσος και ο υφυπουργός παρά τω πρωθυπουργώ Γιώργος Μυλωνάκης.
Στο Μέγαρο Μαξίμου επενδύουν πολιτικά στην πρωτοβουλία, με «στοίχημα» την ευρεία συναίνεση. Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνεται στο ΠΑΣΟΚ του Νίκος Ανδρουλάκης, καθώς το κόμμα έχει εκφραστεί θετικά σε επιμέρους θέματα της ατζέντας. Για να αναθεωρηθούν τα άρθρα από την επόμενη, αναθεωρητική Βουλή, απαιτείται πλειοψηφία 180 ψήφων.