Νέα ένταση στις διατλαντικές σχέσεις προκαλεί ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ, ο οποίος φέρεται να συνδέει ευθέως την άρνηση απονομής του Νόμπελ Ειρήνης με την προοπτική κατάληψης ή προσάρτησης της Γροιλανδίας από τις Ηνωμένες Πολιτείες.
Σύμφωνα με αποκαλυπτική επιστολή που απέστειλε προς τον πρωθυπουργό της Νορβηγίας Γιόνας Γκαρ Στέρε, και η οποία περιήλθε στην κατοχή του PBS News, ο Τραμπ δηλώνει ότι δεν αισθάνεται πλέον «την υποχρέωση να σκέφτεται αποκλειστικά την ειρήνη», καθώς – όπως υποστηρίζει – δεν τιμήθηκε με το Νόμπελ, παρά το γεγονός ότι «σταμάτησε τουλάχιστον οκτώ πολέμους».
«Το ΝΑΤΟ πρέπει να διευκολύνει την προσάρτηση»
Στην ίδια επιστολή, ο Αμερικανός πρόεδρος τονίζει ότι το ΝΑΤΟ θα πρέπει να «κάνει κάτι για τις Ηνωμένες Πολιτείες», διευκολύνοντας – όπως αναφέρει – την ανάληψη ελέγχου της Γροιλανδίας, την οποία χαρακτηρίζει κρίσιμη για την παγκόσμια ασφάλεια.
«Ο κόσμος δεν είναι ασφαλής αν δεν έχουμε πλήρη και απόλυτο έλεγχο της Γροιλανδίας», αναφέρει χαρακτηριστικά, αμφισβητώντας μάλιστα τα ιστορικά δικαιώματα της Δανίας επί του αυτόνομου δανικού εδάφους. «Κι εμείς είχαμε πλοία που αποβιβάστηκαν εκεί», σημειώνει, προσθέτοντας ότι έχει κάνει «περισσότερα για το ΝΑΤΟ από οποιοδήποτε άλλο άτομο από την ίδρυσή του».
Δασμοί και στρατεύματα: πίεση προς την Ευρώπη
Το Σαββατοκύριακο, ο Ντόναλντ Τραμπ ανακοίνωσε την επιβολή τιμωρητικών δασμών 10% σε οκτώ ευρωπαϊκές χώρες, λόγω της αντίθεσής τους στην αμερικανική ανάληψη ελέγχου της Γροιλανδίας. Πρόκειται για τη Δανία, τη Νορβηγία, τη Σουηδία, τη Γαλλία, τη Γερμανία, το Ηνωμένο Βασίλειο, την Ολλανδία και τη Φινλανδία.
Σε κοινή τους δήλωση, οι χώρες αυτές προειδοποίησαν ότι οι απειλές του Τραμπ «υπονομεύουν τις διατλαντικές σχέσεις και ενέχουν τον κίνδυνο επικίνδυνης κλιμάκωσης», σε μία από τις πιο σκληρές ευρωπαϊκές τοποθετήσεις απέναντι στον Αμερικανό πρόεδρο μετά την επιστροφή του στον Λευκό Οίκο.
Αντιδράσεις από Δανία, Νορβηγία και ΕΕ
Ο Δανός υπουργός Εξωτερικών Λαρς Λόκε Ράσμουσεν δήλωσε ότι η Κοπεγχάγη έχει ξεκινήσει διάλογο με τις ΗΠΑ, υπογραμμίζοντας ωστόσο πως «δεν θα επιτρέψουμε τέτοιου είδους πιέσεις». Αντίστοιχα, ο Νορβηγός ΥΠΕΞ Έσπεν Μπαρθ Έιντε χαρακτήρισε τις απειλές για δασμούς «απαράδεκτες μεταξύ στενών συμμάχων».
Μετά από έκτακτες συνομιλίες των εθνικών απεσταλμένων, ο πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Αντόνιο Κόστα τόνισε ότι οι ηγέτες της Ευρωπαϊκή Ένωση συμφωνούν πως οι δασμοί είναι ασύμβατοι με τη συμφωνία εμπορίου ΕΕ–ΗΠΑ και προειδοποίησε ότι το μπλοκ είναι έτοιμο «να υπερασπιστεί τον εαυτό του απέναντι σε κάθε μορφή εξαναγκασμού».
Η υπόθεση της Γροιλανδίας αναδεικνύεται πλέον σε μείζον γεωπολιτικό μέτωπο, με την Ευρώπη να εμφανίζεται λιγότερο διατεθειμένη να ακολουθήσει τη στρατηγική της σιωπής ή της κολακείας απέναντι στον Λευκό Οίκο.