Ένα νέο κύμα φυγής προς τη συνταξιοδότηση καταγράφεται το 2026, καθώς χιλιάδες ασφαλισμένοι επιλέγουν να αποχωρήσουν από την εργασία τους νωρίτερα, υπό τον φόβο ότι τα σημερινά όρια ηλικίας συνταξιοδότησης δεν θα παραμείνουν αμετάβλητα μετά το 2030.
Οι συζητήσεις για πιθανή σύνδεση των ορίων ηλικίας με το προσδόκιμο ζωής, οι αρνητικές δημογραφικές εξελίξεις και οι προβλέψεις διεθνών οργανισμών για μελλοντικές αλλαγές στο ασφαλιστικό σύστημα έχουν δημιουργήσει έντονη ανησυχία στους ασφαλισμένους, η οποία αποτυπώνεται ήδη στα στοιχεία των αιτήσεων συνταξιοδότησης.
Ρεκόρ αιτήσεων το 2026
Σύμφωνα με τα διαθέσιμα στοιχεία, το πρώτο τετράμηνο του έτους υποβλήθηκαν 74.838 νέες αιτήσεις συνταξιοδότησης, αριθμός αυξημένος κατά 11.296 σε σχέση με το αντίστοιχο διάστημα του 2025.
Εάν διατηρηθεί ο ίδιος ρυθμός, οι συνολικές αιτήσεις ενδέχεται να ξεπεράσουν τις 220.000 μέχρι το τέλος της χρονιάς, υπερβαίνοντας ακόμη και το ιστορικό ρεκόρ των 212.151 αιτήσεων που είχε καταγραφεί το 2021.
Μόνο τον Απρίλιο υποβλήθηκαν 16.625 νέες αιτήσεις, σύμφωνα με τα στοιχεία του πληροφοριακού συστήματος «ΑΤΛΑΣ».
Τι ισχύει σήμερα για τα όρια ηλικίας
Το ισχύον ασφαλιστικό πλαίσιο προβλέπει δύο βασικές διαδρομές εξόδου:
- Σύνταξη στα 62 έτη με 40 χρόνια ασφάλισης.
- Σύνταξη στα 67 έτη με τουλάχιστον 15 χρόνια ασφάλισης.
Τα όρια αυτά παραμένουν αμετάβλητα τα τελευταία χρόνια, ωστόσο η νομοθεσία προβλέπει επανεξέταση ανά τριετία με βάση την εξέλιξη του προσδόκιμου ζωής.
Σύμφωνα με αναλογιστικές μελέτες, τα σημερινά όρια ηλικίας θα μπορούσαν να αυξηθούν κατά περίπου 1,5 έτος έως το 2030, χωρίς μέχρι στιγμής να υπάρχει κάποια οριστική κυβερνητική απόφαση.
Οι δημογραφικές πιέσεις στο ασφαλιστικό
Η βασική ανησυχία αφορά κυρίως τη δεκαετία μετά το 2030, καθώς οι δημογραφικές εξελίξεις ασκούν ολοένα μεγαλύτερη πίεση στο ασφαλιστικό σύστημα.
Οι εκτιμήσεις δείχνουν ότι ο δείκτης εξάρτησης ηλικιωμένων προς τον ενεργό πληθυσμό θα πλησιάσει το 60%, από περίπου 39% σήμερα. Παράλληλα, η διαφορά μεταξύ γεννήσεων και θανάτων συνεχίζει να διευρύνεται, γεγονός που περιορίζει τον αριθμό των μελλοντικών εργαζομένων που θα χρηματοδοτούν το σύστημα κοινωνικής ασφάλισης.
Οι προβλέψεις του ΟΟΣΑ
Πρόσθετο προβληματισμό προκαλούν και οι προβλέψεις του ΟΟΣΑ.
Σύμφωνα με την έκθεση «Pensions at a Glance 2025», η πραγματική ηλικία συνταξιοδότησης για όσους σήμερα αποχωρούν στα 62 έτη με 40 χρόνια ασφάλισης ενδέχεται να φτάσει τα 66 έτη έως το 2050.
Παράλληλα, οι νέοι που εισήλθαν στην αγορά εργασίας το 2024 ενδέχεται να χρειαστεί να συμπληρώνουν έως και 44 χρόνια ασφάλισης για τη λήψη πλήρους σύνταξης.
Γιατί φεύγουν τώρα οι ασφαλισμένοι
Μέσα σε αυτό το περιβάλλον αβεβαιότητας, πολλοί ασφαλισμένοι που έχουν ήδη θεμελιώσει συνταξιοδοτικό δικαίωμα ή βρίσκονται κοντά στη θεμελίωσή του επιλέγουν να αποχωρήσουν άμεσα, προκειμένου να κατοχυρώσουν τα σημερινά όρια ηλικίας.
Ταυτόχρονα, η δυνατότητα απασχόλησης μετά τη συνταξιοδότηση λειτουργεί ως επιπλέον κίνητρο, καθώς επιτρέπει σε αρκετούς συνταξιούχους να διατηρούν εισόδημα από εργασία, λαμβάνοντας παράλληλα και τη σύνταξή τους.