Σε εφαρμογή προβλέπεται να τεθεί εντός ολίγων εβδομάδων το νέο πρόγραμμα «Ανακαινίζω» που δίνει τη δυνατότητα σε ιδιοκτήτες να προχωρήσουν σε εργασίες αναβάθμισης κατοικιών με ιδιαίτερα υψηλές επιδοτήσεις έως και 95%.
Αικατερίνη Στάμου
Το ύψος της ενίσχυσης μπορεί να καλύψει μεγάλο μέρος του κόστους, υπό συγκεκριμένα εισοδηματικά και περιουσιακά κριτήρια.
Αυξημένα ποσοστά επιδότησης προβλέπονται για άτομα με αναπηρία, τρίτεκνες και πολύτεκνες οικογένειες, μονογονεϊκά νοικοκυριά, νέους ηλικίας 25-35 ετών, καθώς και για κατοικίες σε ορεινές και νησιωτικές περιοχές
Παράγοντες της αγοράς τονίζουν ότι το νέο πρόγραμμα αποσκοπεί στο να λειτουργήσει ως μηχανισμός επανεκκίνησης για χιλιάδες κατοικίες που σήμερα παραμένουν παλιές, ανενεργές ή απλώς μη λειτουργικές.
Όπως εξηγούν δεν πρόκειται μόνο για ακόμη μία επιδότηση, καθώς η στόχευση, είναι:
- να δοθεί ώθηση στην ανακαίνιση και την αξιοποίηση του υπάρχοντος στεγαστικού αποθέματος και
- να αυξήσει την προσφορά κατοικιών και να βελτιώσει την ποιότητά τους.
Το πρόγραμμα προβλέπει επιδοτήσεις που κυμαίνονται από 75% έως και 95% για παλαιά ακίνητα, ανεξάρτητα από το αν είναι κλειστά ή ήδη κατοικούμενα.
Ιδιοκατοίκηση και κλειστά σπίτια
Ένα από τα πιο ενδιαφέροντα στοιχεία του νέου προγράμματος έχει σχέση με το γεγονός ότι δίνεται ιδιαίτερη βαρύτητα και στις κατοικίες που χρησιμοποιούνται για ιδιοκατοίκηση. Πρόκειται για ένα πολύ σημαντικό στοιχείο, καθώς σε πολλά προηγούμενα σχήματα το βάρος είχε δοθεί κυρίως σε ακίνητα που προορίζονταν για εκμετάλλευση ή ενοικίαση.
Στην ουσία δηλαδή, η ένταξη των κατοικιών ιδιοκατοίκησης στο νέο πρόγραμμα σημαίνει ότι οι ιδιοκτήτες που ζουν στο σπίτι τους μπορούν να επωφεληθούν άμεσα από τις επιδοτήσεις.
Ωστόσο, θα πρέπει να σημειωθεί ότι το νέο πρόγραμμα διατηρεί ισχυρή στόχευση στα κλειστά ή ανενεργά ακίνητα.
Πρόκειται για μια κατηγορία κατοικιών που αποτελεί σημαντικό μέρος του ελληνικού στεγαστικού αποθέματος, αλλά παραμένει αναξιοποίητη λόγω της κακής κατάστασης των ακινήτων.
Ποιοι επωφελούνται με επιδότηση 95% – Οι κόφτες
Οι βασικές επιδοτήσεις ξεκινούν από 70% έως 80%, με το ποσοστό να κλιμακώνεται βάσει ειδικών κριτηρίων:
- Γεωγραφική θέση: Στα νησιά και τις ορεινές περιοχές η ενίσχυση κυμαίνεται από 75% έως 85%
- Ηλικιακά κριτήρια: Για νέους έως 25 (ή και 35) ετών, το ποσοστό ανεβαίνει στο 80%-90%
- Κοινωνικά κριτήρια: Τρίτεκνοι, πολύτεκνοι και ΑμεΑ δικαιούνται τη μέγιστη επιδότηση που φτάνει το 95%
Η χρηματοδότηση αγγίζει τα 300 ευρώ ανά τ.μ. και αφορά σε ακίνητα έως 120 τ.μ. με άδεια ανέγερσης προ του 1990 (!).
Το εισοδηματικό όριο ορίζεται στις 25.000 ευρώ για άγαμους και 35.000 ευρώ για ζευγάρια (συν 5.000 ευρώ ανά παιδί).
Πραγματική εικόνα
Σε αντίθεση με προηγούμενα προγράμματα που είχαν πιο περιορισμένο χαρακτήρα, το νέο σχήμα δείχνει να κινείται σε μια τελείως διαφορετική λογική που έχει πιο ευέλικτη κατεύθυνση.
Κι αυτό γιατί, δεν περιορίζεται μόνο σε τεχνικές παρεμβάσεις, οι οποίες αφορούν στην εξοικονόμησης ενέργειας, αλλά φαίνεται να αναγνωρίζει την πραγματική εικόνα των ελληνικών κατοικιών.
Τι σημαίνει αυτό; Ότι έμφαση δίνεται σε σπίτια που συχνά χρειάζονται συνολική ανανέωση για να γίνουν ξανά λειτουργικά, ασφαλή και ελκυστικά είτε για ιδιοκατοίκηση είτε για ενοικίαση.
Οι αλλαγές στο νέο «Ανακαινίζω»
Στο σκέλος της ανακαίνισης περιλαμβάνονται όλες οι βασικές εργασίες που απαιτούνται για να γίνει ένα σπίτι πλήρως λειτουργικό.
Συγκεκριμένα καλύπτονται:
- Υδραυλικές και ηλεκτρολογικές εργασίες
- Ενίσχυση τοιχοποιίας και αποκατάσταση ζημιών
- Αντικατάσταση δαπέδων
- Ανακαίνιση μπάνιου και κουζίνας
- Βαψίματα και αισθητικές παρεμβάσεις
Παράλληλα, το πρόγραμμα δίνει ιδιαίτερη έμφαση στην ενεργειακή αναβάθμιση, η οποία αποτελεί πλέον βασική προϋπόθεση.
Οι παρεμβάσεις περιλαμβάνουν:
- Αντικατάσταση κουφωμάτων
- Θερμομόνωση
- Ηλιακό θερμοσίφωνα ή συστήματα ΑΠΕ
- Συστήματα θέρμανσης και ψύξης (αντλίες θερμότητας, λέβητες βιομάζας)
Σωστή προετοιμασία
Παρά τον έντονο ενθουσιασμό οι ιδιοκτήτες πρέπει να αντιμετωπίσουν το πρόγραμμα με ρεαλισμό και συγκρατημένη αισιοδοξία, προκειμένου να είναι είναι σίγουροι ότι η επιλογή τους είναι ορθή και ότι δεν θα βρεθούν οικονομικά επιβαρυμένοι.
Υπάρχουν ακόμα πολίτες που αν και συμμετείχαν στο προηγούμενο πρόγραμμα δεν πληρώθηκαν όλο το μέρος της επιδότησης στο οποίο στόχευαν, λόγω λάθος υπολογισμών που τους άφησαν εκτός. Επομένως, οι κινήσεις είναι σημαντικό να γίνονται χωρίς βιασύνη.
Αρχικά, θα πρέπει να εξεταστούν προσεκτικά οι επιλέξιμες εργασίες στις οποίες μπορεί να προχωρήσουν οι ιδιοκτήτες. Κι αυτό γιατί ναι μεν το πρόγραμμα δείχνει να είναι πιο ευέλικτο, αλλά είναι πιθανό να υπάρχουν περιορισμοί ή συγκεκριμένες προδιαγραφές που θα πρέπει να τηρηθούν.
Κατά συνέπεια, η σωστή προετοιμασία αποτελεί βασικό πλεονέκτημα, για όσους ιδιοκτήτες θέλουν να μπουν στο πρόγραμμα.
Αυτό σημαίνει ότι η συγκέντρωση δικαιολογητικών, η αποτύπωση της κατάστασης του ακινήτου και η συνεργασία με μηχανικούς μπορούν να επιταχύνουν σημαντικά τη διαδικασία ένταξης.
Ιδιαίτερη προσοχή πρέπει να δοθεί και στους χρόνους υλοποίησης, καθώς τα προγράμματα αυτού του τύπου συνοδεύονται συχνά από αυστηρά χρονοδιαγράμματα. Τι σημαίνει αυτό; Ότι εάν δεν τηρηθούν είναι πολύ πιθανό να οδηγήσουν σε απώλεια της επιδότησης.
Επιπλέον είναι πολύ σημαντικό να υπάρχει σαφής προϋπολογισμός και ρεαλιστική εκτίμηση του κόστους. Κι αυτό γιατί, ακόμη και με υψηλή επιδότηση, η ίδια συμμετοχή και οι απρόβλεπτες δαπάνες παραμένουν παράγοντες που πρέπει να ληφθούν υπόψη.
Η αβεβαιότητα μέχρι την έκδοση της τελικής προκήρυξης, οι πιθανές γραφειοκρατικές διαδικασίες και οι περιορισμοί που τίθενται αποτελούν παράγοντες που απαιτούν προσοχή.
Η έκδοση της σχετικής βεβαίωσης επιλεξιμότητας προγραμματίζεται έως το τέλος του μήνα και ως εκ τούτου οι ενδιαφερόμενοι θα κληθούν να πάρουν σύντομα τις τελικές τους αποφάσεις.
Να σημειωθεί ότι η προκήρυξη είναι αυτή που θα δώσει την τελική εικόνα στον ιδιοκτήτη για τις λεπτομέρειες του προγράμματος, ενώ, παράλληλα, ενδεχεται να περιέχει και ρήτρες που θα περιορίσουν το ύψος του ενοικίου, εφόσον ο ιδιοκτήτης θελήσει να το εντάξει στην αγορά.