Η Ανγκόλα φιλοξενεί σήμερα και αύριο τη νέα σύνοδο κορυφής ΕΕ – Αφρικανικής Ένωσης, με τη συζήτηση να επικεντρώνεται στην ενίσχυση των εμπορικών σχέσεων, την πρόσβαση σε κρίσιμα ορυκτά και τη συνεργασία για το μεταναστευτικό. Την ίδια ώρα, στο περιθώριο της συνόδου αναμένεται να συνεχιστούν οι ευρωπαϊκές διαβουλεύσεις για το αμερικανικό σχέδιο τερματισμού του πολέμου στην Ουκρανία.
Στη Λουάντα έχουν φτάσει κορυφαίοι ηγέτες, μεταξύ των οποίων ο Γάλλος πρόεδρος Εμανουέλ Μακρόν, ο Γερμανός καγκελάριος Φρίντριχ Μερτς, ο πρόεδρος της Κένυας Ουίλιαμ Ρούτο και ο Νοτιοαφρικανός πρόεδρος Σίριλ Ραμαφόσα.
Στο επίκεντρο τα συμφέροντα της ενέργειας και των ορυκτών
Η Αφρική εξελίσσεται σε κομβικό χώρο ανταγωνισμού μεταξύ Ευρώπης, ΗΠΑ, Κίνας και Ρωσίας. Για την ΕΕ, η πρόσβαση σε σπάνιες γαίες και κρίσιμα ορυκτά αποτελεί στόχο υψηλής στρατηγικής σημασίας, ιδιαίτερα ενόψει της ενεργειακής μετάβασης και της βιομηχανικής μετάλλαξης της Ευρώπης.
Οι Βρυξέλλες επιδιώκουν να μειώσουν την εξάρτηση από την Κίνα, αποκτώντας μεγαλύτερο μερίδιο στις αφρικανικές προμήθειες, ενώ παράλληλα προσφέρουν τεχνογνωσία και χρηματοδότηση σε έργα υποδομών μέσω του προγράμματος Global Gateway, της ευρωπαϊκής απάντησης στην κινεζική Belt and Road Initiative.
Οικονομικοί δεσμοί 25 ετών – αλλά και προκλήσεις
Η φετινή σύνοδος συμπίπτει με τα 25 χρόνια της συνεργασίας ΕΕ – Αφρικανικής Ένωσης. Σύμφωνα με τα τελευταία στοιχεία:
-
Οι εμπορικές συναλλαγές ΕΕ – Αφρικής έφτασαν τα 467 δισ. ευρώ το 2023
-
Η ΕΕ παραμένει ο μεγαλύτερος επενδυτής, με 239 δισ. ευρώ άμεσων ξένων επενδύσεων
Ωστόσο, η επιρροή της Ευρώπης υποχωρεί σε αρκετές χώρες, λόγω ιστορικών αποικιακών σχέσεων, αλλά και της αυξημένης παρουσίας Κίνας, Ρωσίας και περιφερειακών δυνάμεων όπως η Τουρκία και χώρες του Κόλπου.
Μετανάστευση, ασφάλεια και παγκόσμια παρουσία στην ατζέντα
Οι ηγέτες θα συζητήσουν επίσης:
-
Τη μείωση της παράτυπης μετανάστευσης προς την Ευρώπη
-
Τη συνεργασία σε ζητήματα ασφάλειας και αντιτρομοκρατίας
-
Την ενίσχυση του ρόλου της Αφρικής σε διεθνείς οργανισμούς, όπως ο ΟΗΕ και η Παγκόσμια Τράπεζα
Η ΕΕ διατηρεί σήμερα 12 ενεργές αποστολές στην ήπειρο με στόχο τη σταθεροποίηση περιοχών κρίσης και τη στήριξη τοπικών κυβερνήσεων.
Απαίτηση για αποτελέσματα – όχι υποσχέσεις
Αναλυτές τονίζουν πως η Αφρική δεν αναμένει πλέον γενικές δηλώσεις, αλλά πρακτικές δεσμεύσεις, με επενδύσεις σε υποδομές, ενέργεια και βιομηχανία που θα στηρίξουν την ανάπτυξη.
Όπως δήλωσε εκπρόσωπος της Αφρικανικής Ένωσης:
“Η ήπειρος θέλει αξιόπιστες και εφαρμόσιμες συμφωνίες — όχι απλώς προθέσεις.”
Το τελικό ανακοινωθέν της συνόδου αναμένεται να παρουσιαστεί αύριο.