Η Ουκρανία παρέδωσε την Τετάρτη στις Ηνωμένες Πολιτείες τη «βελτιωμένη» εκδοχή του ειρηνευτικού της σχεδίου, όπως επιβεβαίωσε ο Βολοντίμιρ Ζελένσκι, διευκρινίζοντας ότι τα εδαφικά ζητήματα παραμένουν «υπό συζήτηση». Ο Ουκρανός πρόεδρος άφησε ανοιχτό το ενδεχόμενο οι πολίτες να έχουν καθοριστικό λόγο σε ενδεχόμενες εδαφικές παραχωρήσεις, είτε μέσω εκλογών είτε μέσω δημοψηφίσματος.
Παράλληλα, αποκάλυψε ότι οι ΗΠΑ έχουν προτείνει τη δημιουργία «ελεύθερης οικονομικής ζώνης» στο Ντονμπάς, μια περιοχή από την οποία η Ουκρανία θα αποσυρθεί, στο πλαίσιο μιας πιθανής ειρηνευτικής συμφωνίας. Όπως σημείωσε, στο τραπέζι βρίσκονται επίσης συζητήσεις για ρωσικές αποχωρήσεις από τμήματα στις περιοχές Χάρκοβο, Σούμι και Ντνίπρο.
«Ενδιαφέρουσα ιδέα», αλλά με σοβαρά ερωτήματα
Ο Ζελένσκι χαρακτήρισε την πρόταση για το Ντονμπάς «ενδιαφέρουσα ιδέα» από αμερικανικής πλευράς, καθώς ενδέχεται να παρακάμψει ένα από τα δυσκολότερα ζητήματα των ειρηνευτικών συνομιλιών. Ωστόσο, έθεσε κρίσιμα ερωτήματα, όπως ποιος θα διοικεί την περιοχή και ποιες εγγυήσεις θα αποτρέψουν την επανακατάληψή της από ρωσικά στρατεύματα μετά την ουκρανική αποχώρηση.
«Οι Ρώσοι θέλουν ολόκληρο το Ντονμπάς – αυτό δεν το δεχόμαστε», τόνισε, υπογραμμίζοντας ότι ο ουκρανικός λαός πρέπει να αποφασίσει. «Είτε με εκλογές είτε με δημοψήφισμα, οι πολίτες πρέπει να έχουν λόγο», ανέφερε χαρακτηριστικά.
Εκλογές μόνο με κατάπαυση του πυρός
Απαντώντας στις πιέσεις του Ντόναλντ Τραμπ για διεξαγωγή εκλογών στην Ουκρανία, ο Ζελένσκι ξεκαθάρισε ότι αυτό προϋποθέτει κατάπαυση του πυρός. «Πρέπει να υπάρξει κατάπαυση του πυρός, τουλάχιστον για τη διάρκεια της εκλογικής διαδικασίας», δήλωσε, προσθέτοντας ότι το ζήτημα θα πρέπει να συζητηθεί απευθείας και με τη Ρωσία.
Οι εκλογές απαγορεύονται δια νόμου σε συνθήκες πολέμου στην Ουκρανία. Παρ’ όλα αυτά, ο Ζελένσκι άφησε ανοιχτό το ενδεχόμενο διεξαγωγής τους εντός 60 έως 90 ημερών, εφόσον υπάρξουν σαφείς εγγυήσεις ασφαλείας από τις ΗΠΑ και τους Ευρωπαίους συμμάχους.
Οι εγγυήσεις ασφαλείας και ο ρόλος των ΗΠΑ
Ο Ουκρανός πρόεδρος διέψευσε ότι υπάρχει αμερικανική προθεσμία για επίτευξη συμφωνίας έως τα Χριστούγεννα, λέγοντας ότι η Ουάσινγκτον επιδιώκει απλώς «κατανόηση των συνθηκών» μέχρι τότε. Μετά από συνάντηση με τον λεγόμενο «Συνασπισμό των Προθύμων» και αμερικανική αντιπροσωπεία, ο Ζελένσκι τόνισε ότι στόχος είναι μια συμφωνία με «σοβαρά στοιχεία ευρωπαϊκής αποτροπής».
«Κανείς δεν ενδιαφέρεται για μια τρίτη ρωσική εισβολή», δήλωσε, επισημαίνοντας ότι οι ΗΠΑ έδειξαν «σοβαρότητα» ως προς τις εγγυήσεις ασφαλείας. Στις επαφές συμμετείχαν, μεταξύ άλλων, Αμερικανοί αξιωματούχοι και ο γενικός γραμματέας του ΝΑΤΟ Μαρκ Ρούτε.
«Ο μόνος τρόπος να σταματήσει η Ρωσία»
Σύμφωνα με τον στρατιωτικό αναλυτή Μάικλ Κλαρκ, δεν υπάρχει «σίγουρη λύση» για την αποτροπή νέας ρωσικής επίθεσης εάν η Ουκρανία εγκαταλείψει τις πόλεις-φρούρια του Ντονμπάς. Όπως σημείωσε, ακόμη και ισχυρά αμυντικά μέτρα θα μπορούσαν μόνο να καθυστερήσουν και όχι να σταματήσουν μια εισβολή.
Κατά τον ίδιο, η μόνη πραγματική αποτροπή θα ήταν η παρουσία ευρωπαϊκών δυνάμεων στην Ουκρανία, με σαφή υποστήριξη από τις ΗΠΑ – ένα σενάριο που προς το παρόν φαντάζει δύσκολο. Μέχρι τότε, η μόνη ασφάλεια θα ήταν μια βαριά οπλισμένη Ουκρανία με διαρκή στήριξη από τους συμμάχους της.