Στη διαχρονική και οικουμενική αξία της ελληνικής γλώσσας αναφέρθηκε ο Κυριάκος Μητσοτάκης, μιλώντας στην εκδήλωση του υπουργείου Εξωτερικών για τον εορτασμό της Παγκόσμιας Ημέρας Ελληνικής Γλώσσας. Στις πρώτες του τοποθετήσεις υπενθύμισε ότι έχουν περάσει σχεδόν 70 χρόνια από τότε που το διεθνές κοινό άκουγε και καταλάβαινε τον Ξενοφώντα Ζολώτα να απευθύνεται στα αγγλικά χρησιμοποιώντας λέξεις με ελληνική ρίζα, σημειώνοντας πως σήμερα η οικουμενικότητα της ελληνικής γλώσσας αναδεικνύεται και επίσημα και αποτελεί μια εξέλιξη που μπορεί να γίνει νέα αφετηρία προόδου στο μεγάλο ταξίδι της στον χρόνο.
Η γλώσσα ως θεμέλιο πολιτισμού και δημοκρατίας
Ο πρωθυπουργός υπογράμμισε ότι η ελληνική είναι η πρώτη γλώσσα που αναγνώρισε τον άνθρωπο ως πολίτη, το μέτρο ως αναγκαιότητα, την ευθύτητα ως αρετή και την ελευθερία μαζί με το κάλλος ως αυταξίες. Όπως ανέφερε, αυτές οι ιδέες ενέπνευσαν κορυφαία πολιτικά γεγονότα, όπως τη Γαλλική και την Αμερικανική Επανάσταση και, αργότερα, τον Αγώνα της Ανεξαρτησίας του 1821. «Τα ελληνικά έγιναν η γέφυρά μας με τον κόσμο, τοποθετώντας τη σύγχρονη Ελλάδα στην καρδιά της Δύσης και της Ευρώπης», τόνισε, χαρακτηρίζοντας τη γλώσσα «άυλη πύλη προόδου και κύρους» για τη χώρα σε έναν κόσμο που αλλάζει με μεγάλες ταχύτητες.
Ο Κυριάκος Μητσοτάκης στάθηκε και στη διαχρονική ικανότητα της γλώσσας να δίνει σχήμα σε εξαιρετικά περίπλοκα νοήματα, σημειώνοντας ότι λειτουργεί ως ένα πολύτιμο, διαχρονικό «ανταλλακτήριο ιδεών», ενώ επανέλαβε πως «για όλα υπάρχει μια λέξη ελληνική». Παράλληλα, επεσήμανε ότι τα ελληνικά, στη μακρά τους διαδρομή, υπήρξαν τόσο δανειστές όσο και δανειζόμενοι όρων, εμπλουτίζοντας και μεταδιδόμενα ακόμη και σε περιόδους που δεν υπήρχε ενιαίο κράτος να τα προστατεύει. Υπενθύμισε μάλιστα τη θέση του Μανώλη Τριανταφυλλίδη ότι η ενότητα της ελληνικής γλώσσας δεν είναι η ομοιομορφία, αλλά η συνέχειά της μέσα από τη διαφορά.
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε και στη σχέση της γλώσσας με την τεχνολογία και την τεχνητή νοημοσύνη, τονίζοντας ότι πρόκειται για μια γλώσσα «έτοιμη να ταξιδέψει στο απέραντο σύμπαν των αλγορίθμων», επαναλαμβάνοντας τη σημασία που αποδίδει στη δημιουργία ενός από τα επτά εργοστάσια τεχνητής νοημοσύνης στην Ευρώπη. Όπως σημείωσε, στόχος είναι η τεχνολογία να συμβαδίζει με το ανθρωπιστικό της φορτίο, προειδοποιώντας ότι «πρόοδος μακριά από τον άνθρωπο δεν είναι ουσιαστική πρόοδος».
Ο πρωθυπουργός εξέφρασε επίσης προβληματισμό για το γεγονός ότι, ιδιαίτερα στους νέους, η οθόνη έχει σε μεγάλο βαθμό αντικαταστήσει το χαρτί και οι συντομογραφίες και οι εικόνες τη γραφή, υπογραμμίζοντας πως πίσω από τη γραφή κρύβονται ο στοχασμός και η κρίση, στοιχεία που δεν πρέπει να χαθούν. Σημείωσε ακόμη ότι για πρώτη φορά έχει εκχωρηθεί το προνόμιο της γραφής σε ένα τεχνολογικό εργαλείο, με τον πειρασμό να είναι μεγάλος.
Κλείνοντας, ανέδειξε τη γλώσσα ως καταλύτη της εξέλιξης και της δημοκρατίας, επισημαίνοντας ότι μόνο έτσι οι αυριανοί πολίτες θα γίνουν συνδιαμορφωτές της πραγματικότητας με όπλο τον διάλογο και τα επιχειρήματα. Αναφέρθηκε στη στήριξη της ελληνικής γλώσσας ως εθνική προτεραιότητα, στις 81 έδρες ελληνικών σπουδών και στις δυνατότητες που δίνει η τεχνολογία για τη διάδοση της εκμάθησής της παγκοσμίως, αλλά και στην ανάγκη να βελτιωθεί ο τρόπος διδασκαλίας των αρχαίων και η χρήση της ελληνικής στα ΜΜΕ. Θυμήθηκε τη φράση του Γιώργου Σεφέρη για την ανθεκτική γλώσσα που έχουμε, αρκεί να μην την κακομεταχειριζόμαστε, και τόνισε τη σημασία της αναγνώρισης των ελληνικών από την UNESCO ως παγκόσμιας σταθεράς και αξίας. Επικαλούμενος τέλος τον Νίκο Καζαντζάκη, σημείωσε ότι «είναι μεγάλη, είναι μαγική η δύναμη μιας λέξης. Με αυτή μπορούμε να σώσουμε και να σωθούμε».