Σε τροχιά υλοποίησης εισέρχεται από τη σχολική χρονιά 2026-2027 η εφαρμογή του Διεθνούς Απολυτηρίου International Baccalaureate (IB) και σε δημόσια Λύκεια της χώρας. Η πρωτοβουλία του Υπουργείο Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού φιλοδοξεί να προσφέρει στους μαθητές έναν διεθνώς αναγνωρισμένο τίτλο σπουδών και να συνδέσει το ελληνικό δημόσιο σχολείο με τα διεθνή εκπαιδευτικά πρότυπα, ωστόσο ήδη προκαλεί έντονες αντιδράσεις για τον τρόπο πρόσβασης των αποφοίτων στα πανεπιστήμια.
Στο πλαίσιο της πιλοτικής εφαρμογής, το πρόγραμμα IB θα εισαχθεί σε 13 δημόσια Λύκεια, μεταξύ των οποίων Πρότυπα, Μουσικά και Καλλιτεχνικά σχολεία, σε περιοχές όπως η Αθήνα, ο Πειραιάς, η Θεσσαλονίκη, ο Βόλος και η Κρήτη. Το IB, που ιδρύθηκε στη Γενεύη και θεωρείται διεθνώς «χρυσό διαβατήριο» για την τριτοβάθμια εκπαίδευση, διαφοροποιείται ουσιαστικά από το ελληνικό πρόγραμμα σπουδών, καθώς δίνει έμφαση στην κριτική σκέψη, την έρευνα και τη δημιουργικότητα και όχι στην αποστήθιση.
Τι είναι το Διεθνές Απολυτήριο
Το IB αποτελεί διετές πρόγραμμα με τελικές εξετάσεις που υλοποιείται στη Β΄ και Γ΄ Λυκείου και οδηγεί στην απόκτηση διπλώματος ισότιμου με το ελληνικό Απολυτήριο. Οι μαθητές επιλέγουν μαθήματα από έξι θεματικές ομάδες, καλύπτοντας αντικείμενα όπως γλώσσες, κοινωνικές επιστήμες, φυσικές επιστήμες, μαθηματικά και τέχνες, ενώ μέρος των μαθημάτων διδάσκεται σε ανώτερο και μέρος σε βασικό επίπεδο. Οι εξετάσεις διεξάγονται ταυτόχρονα σε όλες τις χώρες και τα πανεπιστήμια του εξωτερικού ορίζουν αυτόνομα τις βάσεις εισαγωγής.
Σύμφωνα με το Υπουργείο Παιδείας, για την εφαρμογή του προγράμματος έχει συσταθεί ειδική ομάδα έργου που έχει την ευθύνη του σχεδιασμού, της παρακολούθησης και της υποστήριξης κάθε σταδίου υλοποίησης, ενώ ήδη βρίσκεται σε εξέλιξη η εκπαίδευση των εκπαιδευτικών που θα διδάξουν στα αγγλικά.
Πρόσβαση στα δημόσια ΑΕΙ χωρίς Πανελλήνιες
Παράλληλα, έχει «κλειδώσει», σύμφωνα με πληροφορίες, η δυνατότητα πρόσβασης των κατόχων του IB στα δημόσια ΑΕΙ χωρίς συμμετοχή στις Πανελλαδικές εξετάσεις. Οι απόφοιτοι του Διεθνούς Απολυτηρίου αναμένεται να διεκδικούν ποσοστό 2%-3% των θέσεων εισακτέων, επιπλέον του αριθμού που προκύπτει μέσω Πανελληνίων και καθ’ υπέρβαση αυτού. Η πιλοτική εφαρμογή θα αξιολογηθεί καθ’ όλη τη διάρκεια της χρονιάς, με προοπτική επέκτασης του θεσμού σε περισσότερα δημόσια σχολεία.
Η ΟΙΕΛΕ καταγγέλλει «εκπαιδευτικές ελίτ»
Σφοδρή κριτική ασκεί η Ομοσπονδία Ιδιωτικών Εκπαιδευτικών Λειτουργών Ελλάδας, καταγγέλλοντας ότι η πρόσβαση αποφοίτων IB στα δημόσια πανεπιστήμια χωρίς Πανελλήνιες δημιουργεί νέα εκπαιδευτικά και κοινωνικά προνόμια. Η ΟΙΕΛΕ υποστηρίζει ότι η ρύθμιση ευνοεί κυρίως μαθητές ιδιωτικών σχολείων που ήδη παρέχουν το IB και όχι τους λίγους μαθητές δημόσιων σχολείων που θα συμμετάσχουν πιλοτικά στο πρόγραμμα.
Όπως τονίζει η Ομοσπονδία, έξι μεγάλα ιδιωτικά σχολεία έχουν περάσει στον έλεγχο ξένων επενδυτών, με τα περισσότερα να προσφέρουν ήδη πρόγραμμα IB, γεγονός που, κατά την ΟΙΕΛΕ, αποκαλύπτει μια στρατηγική δημιουργίας «εκπαιδευτικών ελίτ» και έμμεσης υπονόμευσης του συστήματος των Πανελλαδικών εξετάσεων.
Η ΟΙΕΛΕ διευκρινίζει ότι η κριτική της δεν αφορά την ποιότητα του προγράμματος IB, αλλά τη θεσμική του αξιοποίηση υπέρ συγκεκριμένων κοινωνικών ομάδων. Καλεί, τέλος, σε ουσιαστικό και συνολικό διάλογο για τη μεταρρύθμιση του Λυκείου και του συστήματος πρόσβασης στην τριτοβάθμια εκπαίδευση, με στόχο ένα διαφανές πλαίσιο ίσων ευκαιριών για όλους τους μαθητές.