Η επιλογή ασφαλιστικής κατηγορίας αποτελεί ένα από τα πιο σημαντικά βήματα για κάθε μη μισθωτό ασφαλισμένο στην Ελλάδα, είτε πρόκειται για ελεύθερο επαγγελματία, αυτοαπασχολούμενο είτε αγρότη. Η κατάταξη σε κατηγορία είναι υποχρεωτική και επηρεάζει άμεσα το ύψος των μηνιαίων εισφορών αλλά και το επίπεδο των μελλοντικών παροχών.
Ασφαλιστικές κατηγορίες ανά επαγγελματική ομάδα
-
Ελεύθεροι επαγγελματίες και αυτοαπασχολούμενοι: 7 κύριες ασφαλιστικές κατηγορίες.
-
Νέοι ασφαλισμένοι (έως 5 έτη): Δυνατότητα επιλογής ειδικής κατηγορίας, είτε κατά την έναρξη ασφάλισης είτε εντός της πρώτης πενταετίας.
-
Αγρότες: 6 ασφαλιστικές κατηγορίες εισφορών.
Αναλυτικά στοιχεία και πίνακες εισφορών είναι διαθέσιμα στην επίσημη ιστοσελίδα του e-ΕΦΚΑ (www.efka.gov.gr).
Υποβολή αίτησης και προθεσμία
Η αίτηση επιλογής ασφαλιστικής κατηγορίας υποβάλλεται κάθε χρόνο ηλεκτρονικά σε συγκεκριμένο χρονικό διάστημα.
Αν δεν υποβληθεί εμπρόθεσμα, ο ασφαλισμένος παραμένει στην ίδια κατηγορία με το προηγούμενο έτος.
Υπάρχει δυνατότητα μετάβασης σε ανώτερη ή κατώτερη κατηγορία με νέα ηλεκτρονική αίτηση.
Ειδικές περιπτώσεις
-
Ασκούμενοι δικηγόροι: Πληρώνουν μόνο εισφορές Κλάδου Υγείας, αλλά υποχρεούνται να επιλέξουν κατηγορία.
-
Παράλληλη μισθωτή και μη μισθωτή δραστηριότητα: Οι συνολικές εισφορές δεν μπορούν να είναι μικρότερες από τη 2η κατηγορία. Δεν απαιτείται δήλωση μελλοντικής απασχόλησης.
Τρόποι πληρωμής
Οι εισφορές εξοφλούνται:
-
μέσω τραπεζών και ΕΛΤΑ μέσω του συστήματος ΔΙΑΣ,
-
με εντολή πληρωμής ή άμεση χρέωση λογαριασμού.
Σε περίπτωση καθυστέρησης, επιβάλλονται προσαυξήσεις.
Βήμα-βήμα η διαδικασία επιλογής
-
Σύνδεση στο e-ΕΦΚΑ με κωδικούς TaxisNet και ΑΜΚΑ.
-
Προβολή διαθέσιμων κατηγοριών και των αντίστοιχων εισφορών/παροχών.
-
Αξιολόγηση της οικονομικής δυνατότητας και των μελλοντικών προσδοκιών σύνταξης.
-
Υποβολή αίτησης ηλεκτρονικά και οριστικοποίηση επιλογής.
-
Λήψη αποδεικτικού υποβολής με αριθμό συστήματος.
Γιατί η επιλογή κατηγορίας είναι στρατηγική
Η ασφαλιστική κατηγορία δεν καθορίζει μόνο το ύψος των εισφορών, αλλά και τις μελλοντικές παροχές σύνταξης, υγείας και εφάπαξ.
Η σωστή επιλογή αποτελεί στρατηγική απόφαση, ανάλογα με την οικονομική δυνατότητα και τον επαγγελματικό ορίζοντα του ασφαλισμένου.