Πλήθος φημών βλέπει το φως της δημοσιότητας για τις επόμενες κινήσεις του πρωθυπουργού, καθώς όλες οι ενδείξεις συγκλίνουν στην εκτίμηση οι πολιτικές εξελίξεις θα είναι απρόβλεπτες.
Αντώνης Κατωπόδης
Ουδείς ασφαλώς μπορεί να αμφισβητήσει την ηγεμονία του Κυριάκου Μητσοτάκη και της Ν.Δ., στην πολιτική όμως, το παραμικρό λάθος μπορεί να φέρει τα πάνω κάτω. Μείζονος σημασίας θέματα, όπως είναι για παράδειγμα, τα Τέμπη, ο ΟΠΕΚΕΠΕ, οι αγροτικές κινητοποιήσεις και η ακρίβεια στη στέγαση και τα τρόφιμα, είναι ικανά να αλλάξουν άρδην τα δεδομένα.
Το ερώτημα σ’ αυτή τη συγκυρία και με δεδομένο ότι η χώρα εισέρχεται σε προεκλογική περίοδο, είναι ποιες και τι πρωτοβουλίες, θα αναλάβει ο πρωθυπουργός προκειμένου να παραμείνει κυρίαρχος των εξελίξεων. Κοινό μυστικό είναι άλλωστε ότι η Ν.Δ. βρίσκεται πολύ μακριά σε σχέση με τα ποσοστά των εκλογών του 2023 όταν κέρδισε την αυτοδυναμία, καθώς οι δημοσκοπήσεις τη δείχνουν πέριξ του 30%.
Όπως γίνεται αντιληπτό, ο πρωθυπουργός καλείται να τρέξει, με στόχο να διαμορφώσει τις προϋποθέσεις, που θα του δώσουν τη δυνατότητα για μια τρίτη συνεχόμενη τετραετία. Ωστόσο, υπάρχουν μια σειρά από κρίσιμα ερωτήματα, που σχετίζονται είτε με τον εκλογικό νόμο, είτε με τον χρόνο διεξαγωγής των εκλογών, που θα επηρεάσουν τις πολιτικές εξελίξεις.
Ο «Χτύπος», παρουσιάζει σήμερα έξι κρίσιμες ερωτήσεις απαντήσεις που θα καθορίσουν τις ισορροπίες στην πολιτική ζωή της χώρας.
Α. Γιατί είναι απρόβλεπτο το 2026; Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι οι ισορροπίες είναι εξαιρετικά εύθραυστες. Τα αγροτικά μπλόκα σε συνδυασμό με τυχόν νέες αποκαλύψεις για τον ΟΠΕΚΕ, θα ανεβάσουν τους τόνους της πολιτικής αντιπαράθεσης και είναι άγνωστο το μέγεθος της φθοράς για την κυβέρνηση. Στους άγνωστους «Χ» είναι η επιρροή που θα έχουν τα υπό ίδρυση κόμματα -όπως φημολογείται- από τον Αλέξη Τσίπρα, τη Μαρία Καρυστιανού και τον Αντώνη Σαμαρά. Επίσης, ουδείς μπορεί να παραγνωρίσει τις επιπτώσεις που έχει το μείζον θέμα της ακρίβειας, που προκαλεί αναταράξεις στην τσέπη της μεγάλης πλειονότητας των νοικοκυριών. Το Μέγαρο Μαξίμου είναι βέβαιο ότι θα ανεβάσει τους ρυθμούς, ώστε να ανακτήσει την εμπιστοσύνη κρίσιμων κατηγοριών ψηφοφόρων, που για διάφορους λόγους έχουν εγκαταλείψει τη Ν.Δ. και κινούνται στη λεγόμενη «γκρίζα ζώνη» των δημοσκοπήσεων.
Β. Πόσο πιθανές είναι οι εκλογές το α’ εξάμηνο του έτους; «Πότε μη λες ποτέ» στην πολιτική, η λογική όμως λέει ότι ένα τέτοιο σενάριο είναι εκτός ατζέντας. Ο πρωθυπουργός έχει αποκλείσει κατηγορηματικά ένα τέτοιο ενδεχόμενο και βασική του επιδίωξη στην παρούσα φάση είναι να ανεβάσει τα ποσοστά της Ν.Δ. Η αντιπολίτευση άλλωστε δεν εμφανίζει δυναμική τέτοια που θα μπορούσε να τον αμφισβητήσει και να τον υποχρεώσει σε πρόωρες εκλογές.
Γ. Υπάρχει σενάριο για πρόωρες εκλογές το φθινόπωρο; Τα σενάριο «παίζει» έντονα παρά το γεγονός ότι ο πρωθυπουργός έχει δηλώσει ότι προτεραιότητά του είναι η εξάντληση της τετραετίας. Τον Σεπτέμβριο πάντως στη ΔΕΘ αναμένεται νέο «πακέτο» μέτρων που θα έχει ως στόχο την ενίσχυση του κοινωνικού προφίλ της κυβέρνησης. Με δεδομένο ότι τα μέτρα αυτά θέλουν χρόνο για να φανούν στην «τσέπη», είναι μάλλον 50-50, ο κ. Μητσοτάκης να πάει σε πρόωρες μέσα στο φθινόπωρο.
Δ. Θα αλλάξει ο εκλογικός νόμος; Με δεδομένο ότι η αυτοδυναμία απαιτεί ποσοστό που αρχίζει από τουλάχιστον 36%, πολλοί είναι αυτοί που υποστηρίζουν ότι ο πρωθυπουργός θα αλλάξει τον εκλογικό νόμο. Κάτι τέτοιο όμως είναι πολύ δύσκολο να συμβεί, καθώς η Ν.Δ. και ο πρωθυπουργός θα έστελναν μήνυμα αδυναμίας στην επίτευξη του στόχου της αυτοδυναμίας. Υπ’ αυτή την έννοια, η ζημιά ίσως ήταν μεγαλύτερη από τα όποια κέρδη εάν το ποσοστό ανέβαινε από το 3% στο 5%, για να αποκλειστούν κόμματα με χαμηλότερη απήχηση.
Ε. Θα εξαντληθεί η τετραετία; Οι εκλογές δεν προαναγγέλλονται, αλλά οι αποφάσεις για τον χρόνο που θα στηθούν οι κάλπες, θα καθοριστούν από τις δημοσκοπήσεις. Η χώρα –εάν δεν γίνουν εκλογές εντός του έτους-, από τις αρχές του 2027 θα εισέλθει σε καθαρά προεκλογική περίοδο και το πιθανότερο σενάριο είναι ότι ο κ. Μητσοτάκης θα προχωρήσει σε εκλογές τον Απρίλιο της επόμενης χρόνιας, κάτι που σημαίνει ότι θα εξαντλήσει την τετραετία.
ΣΤ. Θα χρειαστούν επαναληπτικές εκλογές; Με βάση όλες τις έρευνες κοινής γνώμης, η επίτευξη αυτοδυναμίας από τη Ν.Δ. είναι εξαιρετικά δύσκολη. Με βάση αυτό ως δεδομένο το πιθανότερο είναι ότι η χώρα θα οδηγηθεί σε επαναληπτικές εκλογές τον Μάιο. Τον Ιούλιο του 2027 άλλωστε, η Ελλάδα αναλαμβάνει την προεδρία της Ε.Ε., κάτι που σημαίνει ότι χρειάζεται σταθερή κυβέρνηση και ο κ. Μητσοτάκης θα χρησιμοποιήσει το «όπλο» της σταθερότητας για να κερδίσει μια Τρίτη θητεία ως πρωθυπουργός στο τιμόνι της χώρας.