Ανάσες σε χαμηλά και λαϊκά εισοδήματα δίνει η κυβέρνηση σε μια κρίσιμη συγκυρία, όπου παρά την πτώση του πληθωρισμού, η ακρίβεια ιδίως στα τρόφιμα παραμένει μείζον θέμα.
Τα νοικοκυριά εξακολουθούν να βιώνουν οικονομική ασφυξία, με το διαθέσιμο εισόδημα να συρρικνώνεται καθημερινά από το αυξημένο κόστος σε βασικά αγαθά, στέγαση και ενέργεια.
Σε αυτό το νέο περιβάλλον, όπου η κοινωνική πολιτική αποτελεί αναγκαιότητα, η κυβέρνηση δείχνει έτοιμη να αναλάβει πρωτοβουλίες και να χτίσει μια νέα σχέση εμπιστοσύνης με την κοινωνία.
Ο πρωθυπουργός από το βήμα της Διεθνούς Έκθεσης Θεσσαλονίκης έδωσε το στίγμα των προθέσεων, ανακοινώνοντας πρωτοβουλίες οι οποίες αρχίζουν σταδιακά να υλοποιούνται.
Η νέα συμφωνία εμπιστοσύνης, αφορά κυρίως τους πολίτες, οι οποίοι έχουν πληγεί περισσότερο από τις πολλαπλές κρίσεις, όπως τα μνημόνια, η πανδημία, η ενεργειακή κρίση και ο εισαγόμενος πληθωρισμός.
Κυβερνητικά στελέχη υπογραμμίζουν σε όλους τους τόνους ότι η Ν.Δ. παραμένει το μεγάλο λαϊκό φιλελεύθερο κόμμα, το οποίο έχει ως βασική του προτεραιότητα την βελτίωση των εισοδημάτων των πολιτών.
Στο πλαίσιο αυτό, το Μέγαρο Μαξίμου δίνει βαρύτητα σε πέντε βασικές παρεμβάσεις, που θα υλοποιηθούν με συγκεκριμένο χρονοδιάγραμμα και αποσκοπούν στην προστασία των πιο ευάλωτων στρωμάτων.
Επίδομα 250 ευρώ
Μία από τις πιο κρίσιμες παρεμβάσεις κοινωνικού χαρακτήρα αποτελεί η καθιέρωση του ετήσιου επιδόματος των 250 ευρώ, το οποίο θα καταβάλλεται κάθε Νοέμβριο, ξεκινώντας από το 2025 και εξής.
Η ενίσχυση, που αρχικά υιοθετήθηκε ως ένα έκτακτο μέτρο στήριξης αποκτά πλέον μόνιμο χαρακτήρα και ενσωματώνεται σε ένα πιο συνεκτικό μοντέλο κοινωνικής προστασίας.
Το επίδομα αφορά πάνω από 1,4 εκατομμύρια δικαιούχους, με βασικό κριτήριο την ένταξή τους σε ευάλωτες κοινωνικές ομάδες.
Ειδικότερα, οι κατηγορίες των δικαιούχων αφορούν:
-Συνταξιούχους άνω των 65 ετών, με χαμηλό ή μηδενικό εισόδημα,
-άτομα με αναπηρία, τα οποία ήδη επιβαρύνονται με αυξημένα κόστη για ιατροφαρμακευτική περίθαλψη και υποστήριξη,
-ανασφάλιστους υπερήλικες, δηλαδή πολίτες χωρίς πρόσβαση σε κύρια ασφάλιση και χωρίς τακτική σύνταξη,
-νοικοκυριά που πληρούν εισοδηματικά και περιουσιακά κριτήρια, όπως αυτά θα προσδιορίζονται από την ΑΑΔΕ και τον ΟΠΕΚΑ.
Η καταβολή
Το επίδομα θα καταβάλλεται κάθε Νοέμβριο, έως τις 30 του μήνα, απευθείας στους τραπεζικούς λογαριασμούς των δικαιούχων μέσω IBAN.
Αυτό που οι πάντες θα πρέπει να γνωρίζουν είναι ότι δεν απαιτείται κάποια αίτηση, στην περίπτωση που πληρούνται τα κριτήρια βάσει των φορολογικών τους δηλώσεων.
Το συνολικό δημοσιονομικό κόστος για το επίδομα υπολογίζεται στα 360 εκατ. ευρώ ετησίως – ποσό που το Υπουργείο Οικονομικών έχει ήδη ενσωματώσει στον προϋπολογισμό για το 2025.
Ας δούμε κάποια παραδείγματα:
Χαμηλοσυνταξιούχος άνω των 67 ετών με ετήσιο εισόδημα 6.500 ευρώ από κύρια και επικουρική σύνταξη, χωρίς άλλα περιουσιακά στοιχεία ή ακίνητα πέρα από την κύρια κατοικία.
Ο συγκεκριμένος θα λάβει 250 ευρώ ενίσχυση, χωρίς καμία ενέργεια εκ μέρους του.
Ζευγάρι ηλικιωμένων συνταξιούχων με κοινό ετήσιο εισόδημα 12.000 ευρώ (6.000 έκαστος), που διαμένουν σε ιδιόκτητη κατοικία και δεν διαθέτουν άλλη ακίνητη περιουσία.
Το συγκεκριμένο ζευγάρι θα λάβει 500 ευρώ συνολικά, καθώς ο καθένας δικαιούται από 250 ευρώ.
Άτομο με ποσοστό αναπηρίας άνω του 67%, με εισόδημα από επίδομα αναπηρίας και χαμηλό ενοίκιο που καλύπτεται εν μέρει από άλλες παροχές.
Το συγκεκριμένο άτομο εντάσσεται στους δικαιούχους, με αυτόματη καταβολή των 250 ευρώ.
Το βασικό πλεονέκτημα του μέτρου είναι η σταθερότητα και η προβλεψιμότητα.
Έτσι, οι πολίτες γνωρίζουν πλέον ότι κάθε Νοέμβριο θα έχουν μια μικρή αλλά καθοριστική ενίσχυση για να καλύψουν έξοδα που αυξάνονται ενόψει χειμώνα – από πετρέλαιο και θέρμανση, έως ενοίκια και τρόφιμα.
«Γαλάζιοι» βουλευτές τονίζουν ότι σε μια περίοδο που τα λαϊκά εισοδήματα πλήττονται διαρκώς από την ακρίβεια, ένα ποσό της τάξης 250 ευρώ, μπορεί να καλύψει σημαντικές ανάγκες.
Το επίδομα αυτό λειτουργεί ως μία ελάχιστη εγγυημένη ανακούφιση και ειδικά για μοναχικά άτομα ή ηλικιωμένους χωρίς υποστηρικτικό οικογενειακό περιβάλλον, μπορεί να κάνει πραγματικά τη διαφορά.
Επιστροφή ενοικίου
Η στέγαση αποτελεί το σημαντικότερο πρόβλημα που αντιμετωπίζουν τα νοικοκυριά, καθώς τα ενοίκια έχουν αυξηθεί θεαματικά στα μεγάλα αστικά κέντρα και σε περιοχές υψηλής τουριστικής ζήτησης.
Στο πλαίσιο αυτό, το μέτρο της ετήσιας επιστροφής ενός ενοικίου έως και 800 ευρώ έρχεται να δώσει σημαντική οικονομική ανακούφιση σε περίπου 950.000 ενοικιαστές, συμβάλλοντας στην άμβλυνση του στεγαστικού κόστους.
Πρόκειται για μια στοχευμένη επιδότηση, η οποία εφαρμόζεται για την κύρια κατοικία και, σε κάποιες περιπτώσεις, για φοιτητική στέγη, ανάλογα με την οικογενειακή κατάσταση και τα εισοδηματικά δεδομένα των δικαιούχων.
Η επιστροφή πραγματοποιείται άπαξ κάθε χρόνο, με απευθείας κατάθεση του ποσού στον δηλωμένο τραπεζικό λογαριασμό (IBAN) του ενοικιαστή.
Δικαιούχοι της επιδότησης είναι:
-Οικογένειες και άτομα που ενοικιάζουν την κύρια κατοικία τους, και έχουν χαμηλό έως μεσαίο εισόδημα.
-Γονείς με παιδιά που φοιτούν σε άλλη πόλη και καλύπτουν ενοίκιο φοιτητικής κατοικίας.
Πάντως, δικαίωμα επιστροφής δεν έχουν όσοι έχουν ληξιπρόθεσμες οφειλές ενοικίου (ανείσπρακτα), καθώς σε αυτή την περίπτωση το ποσό καταλήγει απευθείας στον ιδιοκτήτη.
Η επιδότηση προσαυξάνεται κατά 50 ευρώ για κάθε εξαρτώμενο τέκνο, καθιστώντας το μέτρο πιο δίκαιο και προσαρμοσμένο στις ανάγκες των οικογενειών.
Η καταβολή της επιστροφής θα γίνει εντός του Νοεμβρίου χωρίς να απαιτείται επιπλέον αίτηση από τον ενοικιαστή, εφόσον έχει δηλωθεί σωστά το μίσθωμα στη φορολογική δήλωση (έντυπο Ε2).
Σε κάθε περίπτωση, το ποσό που θα καταβληθεί βασίζεται στο πραγματικά καταβληθέν ενοίκιο, όπως αυτό δηλώθηκε από τον ιδιοκτήτη.
Ας δούμε κάποια παραδείγματα
Οικογένεια με δύο παιδιά που διαμένει σε διαμέρισμα 90 τ.μ. στα Πατήσια, πληρώνοντας 500 ευρώ ενοίκιο τον μήνα. Το ετήσιο οικογενειακό τους εισόδημα είναι 21.000 ευρώ:
Δικαιούνται επιστροφή 800 ευρώ για το 2025, συν 100 ευρώ επιπλέον (50€/παιδί).
Η συνολική επιδότηση είναι 900 ευρώ, που θα πιστωθεί στον τραπεζικό λογαριασμό του ενοικιαστή.
Φοιτήτρια στη Θεσσαλονίκη που σπουδάζει μακριά από τον τόπο κατοικίας των γονιών της και νοικιάζει γκαρσονιέρα με 300 ευρώ μηνιαίως.
Οι γονείς της, με ετήσιο εισόδημα 28.000 ευρώ, πληρούν τα κριτήρια και θα λάβουν για το φοιτητικό ενοίκιο.
Χαμηλοσυνταξιούχος που ζει μόνος του, πληρώνει 350 ευρώ ενοίκιο στην Καλαμάτα και έχει ετήσιο εισόδημα 9.500 ευρώ.
Ο συγκεκριμένος, δικαιούται επιστροφή ενός μηνιαίου ενοικίου που είναι της τάξης των 350 ευρώ.
Οικογένεια με χρέη ενοικίου και ετήσιο εισόδημα 16.000 ευρώ:
Ο ιδιοκτήτης τους έχει δηλώσει ανείσπρακτα ενοίκια στο Ε2. Σε αυτή την περίπτωση, η επιδότηση καταβάλλεται στον ιδιοκτήτη, όχι στον ενοικιαστή.
Η επιδότηση αυτή προσφέρει ουσιαστική στήριξη για την κάλυψη του στεγαστικού κόστους, που αποτελεί ένα από τα πιο βαριά βάρη για τα λαϊκά και μεσαία στρώματα.
Μέσα από ένα απλό και αυτόματο σύστημα καταβολής, χωρίς γραφειοκρατικές παγίδες, το μέτρο αποσκοπεί να προσφέρει ανακούφιση με δικαιοσύνη και διαφάνεια.
Επιπλέον, η προσθήκη 50 ευρώ για κάθε παιδί ενισχύει τη στοχευμένη κοινωνική διάσταση του μέτρου, αναγνωρίζοντας πως οι οικογένειες με εξαρτώμενα μέλη επιβαρύνονται περισσότερο.
Επίδομα Θέρμανσης
Η πλατφόρμα για την υποβολή αιτήσεων στο επίδομα θέρμανσης εκτιμάται ότι θα ανοίξει μέχρι τα τέλη Νοεμβρίου, ώστε να διατηρηθούν οι προθεσμίες πληρωμών.
Η πρώτη δόση θα καταβληθεί στις αρχές Δεκεμβρίου, με τις πληρωμές να συνεχίζονται τμηματικά έως και τον Ιούλιο, ανάλογα με το είδος καυσίμου που χρησιμοποιεί κάθε νοικοκυριό.
Η επιδότηση καλύπτει όλες τις πηγές θέρμανσης για την κύρια κατοικία, ωστόσο το ύψος της ενίσχυσης να διαφοροποιείται ανάλογα με τα εισοδήματα, τα περιουσιακά κριτήρια και τις κλιματικές συνθήκες.
Σύμφωνα με τα κριτήρια επιδότησης για το επίδομα θέρμανσης, η ΑΑΔΕ έχει προβλέπει τα εξής:
- Για άγαμους και χήρους το ανώτατο εισόδημα είναι 16.000 ευρώ.
- Για έγγαμους ή ζευγάρια με σύμφωνο συμβίωσης το όριο ανέρχεται σε 24.000 ευρώ.
- Για μονογονεϊκές οικογένειες το εισοδηματικό πλαφόν φτάνει τα 29.000 ευρώ, με προσαύξηση για κάθε παιδί.
Σε ό,τι αφορά την ακίνητη περιουσία, το ανώτατο όριο διαμορφώνεται σε 200.000 ευρώ για άγαμους και σε 260.000 ευρώ για έγγαμους χωρίς παιδιά, με επιπλέον 40.000 ευρώ για κάθε εξαρτώμενο τέκνο.
Για τα λοιπά καύσιμα, εκτός του πετρελαίου θέρμανσης και της ηλεκτρικής ενέργειας, υποβάλλεται επιπρόσθετα:
- ο αριθμός της απόδειξης αγοράς ειδών καυσίμων ή κατανάλωσης θερμικής ενέργειας μέσω τηλεθέρμανσης,
- το ποσό/αξία της συναλλαγής,
- ο Αριθμός Φορολογικού Μητρώου και η επωνυμία της επιχείρησης – πωλήτριας των ειδών καυσίμων θέρμανσης ή της θερμικής ενέργειας.
Επίδομα Παιδιού
Το Επίδομα Παιδιού (γνωστό και ως επίδομα Α21) παραμένει μία από τις πιο σημαντικές τακτικές οικονομικές ενισχύσεις για τις οικογένειες με παιδιά.
Στην παρούσα φάση, προσφέρει ουσιαστική ανακούφιση στο αυξημένο κόστος διαβίωσης.
Το ύψος του επιδόματος καθορίζεται με βάση:
- τον αριθμό των εξαρτώμενων παιδιών,
- το ετήσιο οικογενειακό εισόδημα,
- την εισοδηματική κλίμακα στην οποία ανήκει το νοικοκυριό.
Οι δικαιούχοι πρέπει να υποβάλουν αίτηση στην ειδική πλατφόρμα (www.idika.gr ή www.opeka.gr) με τη χρήση των προσωπικών τους κωδικών Taxisnet.
Τα ποσά καταβάλλονται κάθε δύο μήνες, με τελική εκκαθάριση στο τέλος του έτους.
Οικογένεια με 1 παιδί και ετήσιο εισόδημα 10.000 ευρώ:
Εντάσσεται στην Α’ εισοδηματική κατηγορία, δικαιούται 70 ευρώ/μήνα, ή 840 ευρώ/έτος.
Οικογένεια με 3 παιδιά και εισόδημα 25.000 ευρώ
Ανήκει στη Β’ κατηγορία.
Δικαιούται 84 ευρώ/μήνα, ή 1.008 ευρώ/έτος.
Μονογονεϊκή οικογένεια με 2 παιδιά και εισόδημα 15.000 ευρώ:
Λαμβάνει 140 ευρώ/μήνα, ή 1.680 ευρώ/έτος, αν βρίσκεται στην Α’ κλίμακα.
Ειδικό Εποχικό Βοήθημα
Το Ειδικό Εποχικό Βοήθημα αποτελεί μια σημαντική οικονομική ενίσχυση για τους εργαζόμενους που απασχολούνται σε κλάδους με εποχικό χαρακτήρα.
Στην πράξη δηλαδή, το ειδικό Εποχικό Βοήθημα, αφορά εργαζόμενους, οι οποίοι αντιμετωπίζουν μεγάλα διαστήματα ανεργίας μέσα στον χρόνο.
Με την προθεσμία υποβολής αιτήσεων να λήγει στις 30 Νοεμβρίου 2025, το βοήθημα αυτό αναμένεται να δώσει σημαντική «ανάσα» σε χιλιάδες επαγγελματίες.
Οι δικαιούχοι είναι ασφαλισμένοι στον e-ΕΦΚΑ και εργάζονται σε συγκεκριμένους τομείς, όπως οικοδόμοι, λατόμοι, καπνεργάτες, εργαζόμενοι στον τουρισμό και επισιτισμό, ηθοποιοί, τεχνικοί κινηματογράφου, χορευτές, και πολλοί άλλοι.
Το ύψος του βοηθήματος κυμαίνεται από 687,75 έως 1.375,50 ευρώ, ανάλογα με τα ένσημα που έχουν συγκεντρώσει την τελευταία χρονιά.
Έτσι, οικοδόμος με 150 ένσημα το 2024, δικαιούται το μέγιστο ποσό των 1.375,50 ευρώ.
Μισθωτός στον επισιτισμό με 90 ένσημα, δικαιούται περίπου 900 ευρώ.
Ηθοποιός με 60 ένσημα, θα λάβει το κατώτερο ποσό, περίπου 687,75 ευρώ.
Η αίτηση γίνεται εύκολα και γρήγορα μέσω ηλεκτρονικής πλατφόρμας, χωρίς περίπλοκες διαδικασίες, ώστε οι δικαιούχοι να λάβουν την ενίσχυση όσο το δυνατόν νωρίτερα.