Η κωμική όπερα «Viva la mamma!», μια σύγχρονη και άκρως ανατρεπτική προσέγγιση στο έργο «Θεατρικές συμβάσεις και ασυμβατότητες» του Γκαετάνο Ντονιτσέττι, έρχεται στην Εναλλακτική Σκηνή της Εθνικής Λυρικής Σκηνής στο ΚΠΙΣΝ. Η νέα εκδοχή του έργου, σε σκηνοθεσία της Σοφίας Πάσχου, η οποία υπογράφει και τη διασκευή σε συνεργασία με την ομάδα, θα παρουσιαστεί από τις 21 Φεβρουαρίου έως και τις 7 Μαρτίου 2026, προτείνοντας μια καυστική σάτιρα για τον κόσμο της όπερας και τις ανθρώπινες ματαιοδοξίες που κινούν τα νήματα πίσω από τις κουίντες.
Με παράδοξα σκηνικά, εντυπωσιακά κοστούμια και μια σκηνική γλώσσα που ισορροπεί ανάμεσα στο μουσικό θέατρο και την κωμωδία καταστάσεων, το «Viva la mamma!» φωτίζει τις ατέρμονες αντιπαραθέσεις, τις παρεξηγήσεις και τις συγκρούσεις ενός μουσικοθεατρικού θιάσου που προσπαθεί, με χίλια δυο εμπόδια, να ανεβάσει μια παράσταση όπερας. Η προσπάθεια εκτροχιάζεται από τα καπρίτσια των τραγουδιστών, τις ιδιοτροπίες ενός απελπιστικού τενόρου από το εξωτερικό και, πάνω απ’ όλα, από την εκρηκτική είσοδο της «μαμάς» Άγκατας, μητέρας της δευτεραγωνίστριας, που εισβάλλει στις πρόβες απαιτώντας αλλαγές και νέα μουσική ειδικά γραμμένη για την κόρη της, οδηγώντας σταδιακά ολόκληρη την παραγωγή στην κατάρρευση.
Το έργο και η διαδρομή του
Η ιστορία του έργου «Θεατρικές συμβάσεις και ασυμβατότητες» (Le convenienze ed inconvenienze teatrali), σε λιμπρέτο του Ντομένικο Τζιλαρντόνι, συγκαταλέγεται στις πιο περίπλοκες του λυρικού ρεπερτορίου, καθώς δεν έχει επιβιώσει μία και μοναδική οριστική εκδοχή του. Στο επίκεντρο βρίσκεται η εμβληματική φιγούρα της φορτικής και υπερπροστατευτικής μητέρας, ρόλος γραμμένος για ανδρική φωνή, η γκροτέσκα και σατιρική δύναμη του οποίου καθόρισε τη μακρόχρονη δημοτικότητα του έργου. Από αυτή τη μορφή προέκυψε και ο διαδεδομένος τίτλος «Viva la mamma!», με τον οποίο το έργο παρουσιάζεται συχνά μέχρι σήμερα.
Το έργο πρωτοπαρουσιάστηκε το 1827 στη Νάπολη ως μονόπρακτη οπερατική φάρσα με τον τίτλο «Θεατρικές συμβάσεις», αντλώντας το θέμα του από το ομώνυμο κωμικό δίπτυχο του Αντόνιο Σιμεόνε Σογκράφι. Το 1831 επανεμφανίστηκε σε δίπρακτη μορφή, σε δύο διαφορετικές εκδοχές, μία στο Μιλάνο και μία στη Νάπολη με τη συμμετοχή του ίδιου του Ντονιτσέττι. Η ναπολιτάνικη εκδοχή θεωρείται η πλησιέστερη στην τελική μορφή του έργου και αποτελεί τη βάση για τη νέα παραγωγή της Εναλλακτικής Σκηνής.
Η μαμά Άγκατα στη σύγχρονη σκηνή
Η νέα παραγωγή, σε σκηνοθεσία της Σοφίας Πάσχου, ξεδιπλώνει την ιστορία ενός θιάσου που πασχίζει να στήσει μια όπερα με παταγώδη αποτυχία, λειτουργώντας ταυτόχρονα ως καθρέφτης της σύγχρονης θεατρικής πραγματικότητας. Η σκηνοθέτρια, σε συνεργασία με την ομάδα, προχωρά σε ριζική διασκευή του έργου, δημιουργώντας μια παράσταση που ισορροπεί ανάμεσα στη σάτιρα και την τρυφερότητα, αναδεικνύοντας τη διαχρονική κωμική του δύναμη.
Την προσαρμογή του μουσικού κειμένου, τη μουσικολογική επιμέλεια και τη συνεργασία στη μουσική δραματουργία υπογράφει ο Χαράλαμπος Γωγιός, ενώ τη δραματουργία η Κατερίνα Μαυρογεώργη. Το σκηνικό και τα κοστούμια είναι της Κλαιρ Μπρέισγουελ και οι φωτισμοί της Σοφίας Αλεξιάδου. Τους ρόλους ερμηνεύουν οι Δάφνη Δαυίδ, Χρήστος Κεχρής, Χρύσα Μαλιαμάνη, Μάριος Σαραντίδης, Μαρίνος Ταρνανάς, Αλέξανδρος Χρυσανθόπουλος και Αποστόλης Ψυχράμης, ενώ στο πιάνο βρίσκεται ο Χρήστος Σακελλαρίδης.
Η παράσταση φιλοδοξεί να προσφέρει στο κοινό μια απρόβλεπτη κωμωδία καταστάσεων, γεμάτη σαρκασμό, χιούμορ και αυτοσαρκασμό, επαναφέροντας με σύγχρονη ματιά ένα έργο που εξακολουθεί να συνομιλεί καυστικά με τον κόσμο του θεάτρου και της όπερας.