Σε μια εμπειρία μεταμόρφωσης, εκεί όπου η οικειότητα συναντά το παράδοξο και το σώμα θυμάται, ξεχνά και επινοεί νέες συγγένειες, μας προσκαλεί το φεστιβάλ σύγχρονου χορού Onassis Dance Days (ODD). Η φετινή διοργάνωση θα πραγματοποιηθεί από τις 5 έως τις 8 Φεβρουαρίου σε όλες τις σκηνές της Στέγη Ιδρύματος Ωνάση, φιλοξενώντας καθιερωμένους δημιουργούς και ανερχόμενα ταλέντα της διεθνούς και εγχώριας χορευτικής σκηνής.
Κεντρικός άξονας του ODD 2026 είναι το «οικείο και το ανοίκειο», οι έννοιες της καταγωγής, της οικογένειας, των γνωστών και των αγνώστων, αλλά και των εκλεκτικών συγγενειών, σε έναν κόσμο όπου οι δεσμοί επαναπροσδιορίζονται διαρκώς. Όπως εξηγούν οι επιμελητές του φεστιβάλ, Βάσω Βασιλάτου, Ιλειάνα Δημάδη και Κωνσταντίνος Τζάθας, πρόκειται για μια διοργάνωση που αντιμετωπίζει τον σύγχρονο χορό ως πεδίο ελευθερίας, καλλιτεχνικής έρευνας και ανοιχτού διαλόγου.
Μια παράξενη, τρυφερή και απρόβλεπτη «οικογένεια» έργων
Το φετινό πρόγραμμα περιλαμβάνει τέσσερις παραγωγές και μία βιντεοεγκατάσταση που συγκροτούν μια ιδιότυπη σκηνική «οικογένεια». Από την πολυπρόσωπη, τελετουργική έκσταση του NÔT της Marlene Monteiro Freitas έως τις αυτοεθνογραφικές σόλο εξομολογήσεις FÁE του Ευθύμιου Μοσχόπουλου και (REST IN) BLUE της Κατερίνας Φώτη, και από την ωδή στη θηλυκότητα ODE της Έλενας Αντωνίου μέχρι τις μετασαμανικές Αμαζόνες του Tectonic Riders της Έφης Γούση, τα έργα αναζητούν ρωγμές και αποτυπώματα της οικογένειας – βιολογικής ή επινοημένης.
Όπως σημειώνει η Βάσω Βασιλάτου, το ODD ακολουθεί τη φετινή θεματική της Στέγης γύρω από την οικογένεια «αυτήν που γεννιόμαστε και αυτήν που επιλέγουμε, με τα θαύματα και τα τραύματά της». Σε αυτό το πλαίσιο εντάσσονται έργα που ξεκινούν από την καθημερινότητα ενός σπιτιού, αλλά καταλήγουν να εκφράζουν αγωνίες ολόκληρων γενεών, μετατρέποντας την προσωπική ιστορία σε συλλογική εμπειρία.
Ιδιαίτερη θέση στο πρόγραμμα κατέχει το NÔT της Πορτογαλίδας Marlene Monteiro Freitas, διεθνής συμπαραγωγή της Στέγης, που άνοιξε το Φεστιβάλ της Αβινιόν το 2025. Ένα έργο-ύμνος στην ελευθερία, που μιλά με γκροτέσκο και οργιώδη τρόπο για τη βία, την επιβίωση και τη λαχτάρα για ειρήνη σε έναν κόσμο παραλυμένο από τον τρόμο.
Από το Onassis AiR στη διεθνή σκηνή
Σύμφωνα με τον Κωνσταντίνο Τζάθα, η επιλογή των έργων δεν περιορίζεται σε απευθείας αναθέσεις. Αφετηρία αποτελεί το Open Call του Onassis AiR, όπου οι δημιουργοί συμμετέχουν σε μακρόχρονα residencies, με mentoring, δοκιμές και ενδιάμεσες παρουσιάσεις. Το επόμενο βήμα είναι η ένταξη των έργων στο Onassis Dance Days, μέσα σε ένα φεστιβαλικό περιβάλλον που ενισχύει τον διάλογο με το κοινό και τους επαγγελματίες του χώρου.
Κάθε χρόνο, περισσότεροι από 65 καλλιτεχνικοί διευθυντές και programmers από όλον τον κόσμο παρακολουθούν το ODD, οδηγώντας σε περιοδείες και διεθνείς συνεργασίες. Όπως επισημαίνει ο Κ. Τζάθας, οι παραγωγές του φεστιβάλ έχουν ταξιδέψει τα τελευταία 12 χρόνια σε πάνω από 80 ευρωπαϊκές πόλεις και σε δεκάδες πόλεις εκτός Ευρώπης, από τη Μπογκοτά έως τη Νέα Υόρκη.
Ένα φεστιβάλ που χωρά την αβεβαιότητα
Για την Ιλειάνα Δημάδη, το ODD δεν φιλοδοξεί να «ορίσει» τον σύγχρονο χορό, αλλά να τον εμπιστευτεί. Η στήριξη των χορογράφων ξεκινά πολύ πριν την πρεμιέρα, με residencies έρευνας, field trips στο εξωτερικό και ουσιαστικές δυνατότητες δικτύωσης. Με τον καιρό, το φεστιβάλ εξελίχθηκε από τόπο παρουσίασης σε σημείο επιστροφής για δημιουργούς που αναζητούν ένα πλαίσιο ελευθερίας, πειραματισμού και ρίσκου.
Μια γιορτή για το κοινό
Όπως τονίζουν οι επιμελητές, στόχος για το μέλλον είναι το ODD να αποκτήσει μεγαλύτερη διάρκεια και χώρο, να φιλοξενεί περισσότερες παραγωγές, ανοιχτές διαδικασίες και συλλογικές εμπειρίες με το κοινό. Πέρα από φεστιβάλ, το Onassis Dance Days έχει καθιερωθεί ως πλατφόρμα εξωστρέφειας, εκκολαπτήριο νέων τάσεων και διεθνές showcase του σύγχρονου ελληνικού χορού.