Το υπουργείο Πολιτισμού προχωρά στην στερέωση, συντήρηση, αποκατάσταση και ανάδειξη του ιστορικού ναού Αγίου Νικολάου Ραγκαβά, ενός από τα σημαντικότερα σωζόμενα βυζαντινά μνημεία της Αθήνας. Ο ναός δεσπόζει στη γειτονιά της Ακρόπολης και σύμφωνα με την παράδοση συνδέεται με την οικογένεια του αυτοκράτορα Μιχαήλ Α’ Ραγκαβέ.
Το έργο αφορά τόσο την αρχιτεκτονική αποκατάσταση, όσο και τη συντήρηση του εσωτερικού διακόσμου, ενώ περιλαμβάνει και τον εκσυγχρονισμό των ηλεκτρομηχανολογικών εγκαταστάσεων του μνημείου.
«Τεκμήριο της ιστορικής συνέχειας της Αθήνας»
Η υπουργός Πολιτισμού, Λίνα Μενδώνη, δήλωσε:
«Ο ναός του Αγίου Νικολάου του Ραγκαβά αποτελεί εξέχον βυζαντινό μνημείο της Αθήνας, τεκμήριο της αδιάλειπτης συνέχειας της πόλης στη μεγάλη ιστορική διαχρονία. Η ανάδειξή του συμπληρώνει την πολιτιστική διαδρομή που αναδεικνύει την ιστορική συνέχεια της πρωτεύουσας και το εντάσσει στη διαδρομή των πολύ σημαντικών χριστιανικών μνημείων των Αθηνών, που πολλές φορές λησμονούνται εξαιτίας της δεσπόζουσας Αρχαιότητας».
Ο ναός βρίσκεται στη συμβολή των οδών Πρυτανείου και Επιχάρμου, με ίδρυση στα μέσα του 11ου αιώνα.
Τέσσερις βασικές οικοδομικές φάσεις
Στο μνημείο αναγνωρίζονται τέσσερις κύριες φάσεις κατασκευής και επέκτασης:
-
Αρχικός ναός (11ος αιώνας) – σταυροειδής εγγεγραμμένος με τρούλο
-
Ανακατασκευή ανατολικής πλευράς – τέλη 17ου αιώνα
-
Επεκτάσεις 19ου αιώνα – παρεκκλήσιο Αγίας Παρασκευής και δυτική αίθουσα
-
Προσθήκη κωδωνοστασίου – μετά το 1917
Μεταξύ 1979-1980 έγινε σημαντική αποκατάσταση στη βόρεια όψη και στον χαρακτηριστικό αθηναϊκό οκτάπλευρο τρούλο. Τότε εντοπίστηκε επιγραφή με αναφορά στον Λέοντα Ραγκαβά, σημαντικό στοιχείο για την ταύτιση του κτήτορα.
Στη συνέχεια έγιναν επεμβάσεις στον περιβάλλοντα χώρο (1999-2000) και εργασίες σε στέγες και τρούλο (2007-2019).
Παθολογία του μνημείου
Οι έλεγχοι δείχνουν ότι το μνημείο παρουσιάζει:
-
Δομικές φθορές από γήρανση υλικών, σεισμούς και ανθρωπογενείς επιδράσεις
-
Υψηλή υγρασία που επηρεάζει την τοιχοποιία και τον διάκοσμο
-
Ρηγμάτωση κιόνων
-
Παλιωμένες ηλεκτρομηχανολογικές εγκαταστάσεις
Το έργο αποκατάστασης περιλαμβάνει στατική ενίσχυση, συντήρηση τοιχογραφιών και λίθινων στοιχείων, διαμόρφωση του περιβάλλοντος χώρου και νέα μελέτη για σύγχρονες εγκαταστάσεις φωτισμού, ήχου, θέρμανσης, ύδρευσης και ασφάλειας.