Έντονη δυσαρέσκεια προκαλεί στους συνταξιούχους ο τρόπος με τον οποίο φορολογούνται τα αναδρομικά που αφορούν το λεγόμενο «11μηνο» από τον Ιούνιο του 2015 έως τον Μάιο του 2016, δηλαδή τα ποσά που δικαιώνονται μετά από αγωγές και δικαστικές αποφάσεις επειδή οι περικοπές σε Δώρα και επιδόματα κρίθηκαν αντισυνταγματικές. Παρότι πολλοί περίμεναν χρόνια για να πάρουν πίσω χρήματα που τους αφαιρέθηκαν άδικα, όταν φτάνει τελικά η ώρα της πληρωμής διαπιστώνουν ότι το ποσό που μπαίνει στον λογαριασμό τους είναι αισθητά μικρότερο, καθώς στο μεταξύ έχει επιβαρυνθεί με φόρους, κρατήσεις και τέλη που μπορούν να «ροκανίσουν» έως και το 50% του αρχικού ποσού.
Σύμφωνα με την ΕΝΥΠΕΚΚ, στην πράξη το κράτος παίρνει πίσω σχεδόν τα μισά αναδρομικά, ακόμη και στις περιπτώσεις που υπάρχει τελεσίδικη δικαστική απόφαση υπέρ του συνταξιούχου. Μάλιστα, σε πολλές περιπτώσεις τα ποσά καταβάλλονται με τόκο 6% ετησίως, όμως ούτε αυτό αρκεί για να αντισταθμίσει τις απώλειες, καθώς και οι τόκοι φορολογούνται βαριά.
Η εικόνα γίνεται ακόμη πιο απογοητευτική λόγω της μεγάλης χρονικής καθυστέρησης. Πολλές αγωγές χρειάζονται χρόνια για να τελεσιδικήσουν, με αποτέλεσμα αρκετοί συνταξιούχοι να μην προλάβουν καν να δουν τα χρήματα που δικαιώθηκαν, επειδή στο μεταξύ έχουν φύγει από τη ζωή. Έτσι, οι κληρονόμοι τους μπαίνουν σε μια επίπονη διαδικασία συλλογής πιστοποιητικών και δικαιολογητικών, για να καταλήξουν τελικά να λάβουν ποσά σημαντικά «κουτσουρεμένα».
Το «ψαλίδι» στα αναδρομικά προκύπτει από μια σειρά επιβαρύνσεων που εφαρμόζονται πριν φτάσουν τα χρήματα στον δικαιούχο. Πρώτα αφαιρείται η κράτηση 6% για ασθένεια επί του κύριου ποσού των αναδρομικών, χωρίς τους τόκους. Στη συνέχεια επιβάλλεται αυτοτελής φορολόγηση 20% στην πηγή, αφού προηγουμένως έχει αφαιρεθεί η εισφορά ασθένειας. Οι τόκοι φορολογούνται ξεχωριστά με συντελεστή 15%, ενώ επιβαρύνονται και με χαρτόσημο 3% καθώς και με χαρτόσημο υπέρ ΟΓΑ 0,6%. Επιπλέον, τα αναδρομικά ξαναφορολογούνται μέσω τροποποιητικής δήλωσης για το έτος στο οποίο «ανήκουν», με τους σημερινούς φορολογικούς συντελεστές, γεγονός που ανεβάζει ακόμη περισσότερο τον τελικό λογαριασμό.
Χαρακτηριστικό είναι το παράδειγμα συνταξιούχου που δικαιώνεται 800 ευρώ αναδρομικά για τα Δώρα του 11μήνου. Με τόκο 6% τον χρόνο, οι τόκοι για την περίοδο 2017 έως 2025 φτάνουν τα 432 ευρώ, άρα το συνολικό ποσό που περιμένει να λάβει ανέρχεται στα 1.232 ευρώ. Όμως, μετά τις κρατήσεις, αφαιρούνται 48 ευρώ για την εισφορά ασθένειας, περίπου 150 ευρώ από την παρακράτηση 20%, σχεδόν 65 ευρώ από τον φόρο τόκων, επιπλέον ποσά από το χαρτόσημο και το χαρτόσημο υπέρ ΟΓΑ, και περίπου 250 ευρώ από τη νέα φορολόγηση μέσω τροποποιητικής δήλωσης. Το τελικό αποτέλεσμα είναι να καταλήγουν στον δικαιούχο περίπου 703 ευρώ, δηλαδή σχεδόν τα μισά από όσα ανέμενε.
Η ΕΝΥΠΕΚΚ ζητά να αλλάξει αυτό το καθεστώς και να καταβάλλονται αφορολόγητα τα μικρά ποσά των αναδρομικών του 11μήνου, τόσο για όσους προσέφυγαν στη Δικαιοσύνη όσο και για εκείνους που δεν κατέθεσαν αγωγές. Όπως επισημαίνεται, αν συνυπολογιστούν και τα δικαστικά έξοδα μιας δεκαετίας, τότε τα καθαρά ποσά που μένουν τελικά στους συνταξιούχους που δικαιώνονται είναι ακόμη μικρότερα, εντείνοντας την αίσθηση αδικίας και απογοήτευσης.