Στο χαμηλότερο επίπεδο από την έναρξη του πολέμου κινδυνεύει να βρεθεί η στρατιωτική βοήθεια προς την Ουκρανία μέσα στο 2025, σύμφωνα με την τελευταία έκθεση του γερμανικού Kiel Institut. Το ινστιτούτο επισημαίνει ότι, παρά την αυξημένη συμβολή της Ευρώπης, οι ευρωπαϊκές χώρες δεν καταφέρνουν να αναπληρώσουν το κενό που άφησε η ουσιαστική διακοπή της αμερικανικής βοήθειας ύστερα από την επιστροφή του Ντόναλντ Τραμπ στον Λευκό Οίκο τον Ιανουάριο.
«Κατά τα δεδομένα που ήταν διαθέσιμα ως τον Οκτώβριο, η Ευρώπη δεν κατάφερε να διατηρήσει την ορμή του πρώτου εξαμήνου του 2025», ανέφερε ο Κριστόφ Τρέμπες, επικεφαλής της ομάδας του Kiel Institut που καταγράφει συστηματικά τις δεσμεύσεις και τις παραδόσεις στρατιωτικής, οικονομικής και ανθρωπιστικής βοήθειας προς το Κίεβο.
Το αμερικανικό κενό και οι ευρωπαϊκές δυσκολίες
Μέχρι την απόφαση του Τραμπ να παγώσει τη στρατιωτική βοήθεια προς το Κίεβο, οι ΗΠΑ προσέφεραν πάνω από το 50% των συνολικών παραδόσεων. Αν και στην αρχή του 2025 οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις μπόρεσαν να αντισταθμίσουν ένα σημαντικό μέρος της αμερικανικής συνεισφοράς, από τις αρχές του καλοκαιριού η δυναμική αυτή άρχισε να εξασθενεί.
Αν η επιβράδυνση συνεχίστηκε και τους τελευταίους μήνες του έτους, «το 2025 θα γίνει η χρονιά με τις λιγότερες νέες παραδόσεις βοήθειας στην Ουκρανία» από το 2022, σημειώνει ο Τρέμπες.
Τα νούμερα και ο στόχος που δεν καλύπτεται
Τους πρώτους δέκα μήνες του 2025 παραδόθηκε στρατιωτική βοήθεια ύψους 32,5 δισ. ευρώ, κατά κύριο λόγο από ευρωπαϊκές χώρες. Για να ξεπεραστεί το χαμηλότερο ετήσιο επίπεδο βοήθειας (37,6 δισ. ευρώ το 2022), θα πρέπει μέχρι το τέλος του χρόνου να δοθούν πάνω από 5 δισ. ευρώ. Για να επιτευχθεί ο μέσος όρος της περιόδου 2022–2024 (41,6 δισ. ευρώ), απαιτούνται επιπλέον 9 δισ. ευρώ.
Ωστόσο, από τον Ιούλιο έως τον Οκτώβριο, οι παραδόσεις δεν ξεπέρασαν τα 2 δισ. ευρώ μηνιαίως – γεγονός που δείχνει ότι ο στόχος είναι εξαιρετικά δύσκολος.
Ποιοι στηρίζουν περισσότερο – Απουσίες και μειώσεις
Σύμφωνα με τα στοιχεία του Kiel Institut, η Γερμανία, η Γαλλία και η Βρετανία έχουν αυξήσει τη συμβολή τους από 2 έως 3 φορές αντίστοιχα. Αντίθετα, η Ιταλία έχει μειώσει τη βοήθειά της κατά 15%, ενώ η Ισπανία δεν προσέφερε στρατιωτική βοήθεια το 2025.
Η πρόταση της Κομισιόν για ρωσικά δεσμευμένα κεφάλαια
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή εξετάζει σχέδιο χρηματοδότησης του Κιέβου μέσω τη χρήση περίπου 200 δισ. ευρώ ρωσικών πόρων που έχουν δεσμευθεί εντός της ΕΕ. Το σχήμα προβλέπει δάνειο προς το Κίεβο μέσω του Euroclear, του μεγάλου αποθετηρίου αξιογράφων, ώστε να εξασφαλιστεί άμεσα ποσό 90 δισ. ευρώ.
Ωστόσο, το σχέδιο συναντά έντονη αντίσταση από την κυβέρνηση του Βελγίου, που φοβάται αντίποινα από τη Ρωσία – καθώς το Euroclear έχει έδρα στο βελγικό έδαφος. Η συζήτηση για το ζήτημα αναμένεται να κορυφωθεί στη Σύνοδο Κορυφής της 18ης Δεκεμβρίου στις Βρυξέλλες.