Συγκεκριμένα βήματα πρέπει να ακολουθήσουν οι ασφαλισμένοι που θέλουν να διαγράψουν παλιές οφειλές προς τον ΕΦΚΑ.
Η νέα εγκύκλιος καθορίζει πότε οι ασφαλιστικές εισφορές παραγράφονται, ποια χρονικά όρια ισχύουν και πώς υποβάλλεται η αίτηση επανεξέτασης, δίνοντας τη δυνατότητα σε πολλούς οφειλέτες να απαλλαγούν από χρέη που υπερβαίνουν τη δεκαετία
Α. ΓΕΝΙΚΑ
1. Χρόνος Παραγραφής
-
Οφειλές από μη καταβληθείσες ασφαλιστικές εισφορές, καθώς και πρόσθετα τέλη, τόκοι, προσαυξήσεις, πρόστιμα και λοιπές επιβαρύνσεις, που αφορούν ασφαλιστέα εργασία ή υπηρεσία από 12/05/2016 και μετά, υπόκεινται σε 10ετή παραγραφή.
-
Η παραγραφή αρχίζει από την 1η Ιανουαρίου του επόμενου έτους εντός του οποίου παρασχέθηκε η ασφαλιστέα εργασία ή υπηρεσία.
-
Για απαιτήσεις που προέρχονται από εργασία ή υπηρεσία που παρασχέθηκε μετά την 01/01/2026, η παραγραφή ορίζεται σε 5 έτη.
2. Διακοπή Παραγραφής
Σε περίπτωση διακοπής της παραγραφής λόγω διακοπτικού γεγονότος (π.χ. υπαγωγή σε ρύθμιση):
-
Αρχίζει νέα 10ετής παραγραφή
-
Η οποία ξεκινά από την επόμενη ημέρα του διακοπτικού γεγονότος
Σημαντικό:
Η βεβαίωση οφειλής στο ΚΕΑΟ θεωρείται διακοπτικό γεγονός μόνο εφόσον έχει κοινοποιηθεί νόμιμα η Πράξη Βεβαίωσης Οφειλής (ΠΒΟ) στον οφειλέτη.
3. Αναδρομική Ισχύς
-
Πριν τις 12/05/2016 ίσχυε 20ετής παραγραφή.
-
Η νέα ρύθμιση έχει αναδρομική ισχύ από 12/05/2016.
-
Οφειλές πέραν της 10ετίας, με διακοπτικό γεγονός από 12/05/2016 και μετά, επανεξετάζονται αυτεπάγγελτα κατόπιν αίτησης του ασφαλισμένου.
Η επανεξέταση γίνεται ιδίως σε περιπτώσεις:
-
Αίτησης ασφαλιστικής ενημερότητας
-
Αίτησης συνταξιοδότησης
-
Οποιασδήποτε διοικητικής πράξης που απαιτεί έλεγχο οφειλών
Εφόσον διαπιστωθεί ότι κατά την ημερομηνία του διακοπτικού γεγονότος είχε ήδη συμπληρωθεί 10ετία, η οφειλή παραγράφεται.
Β. ΕΛΕΓΧΟΣ ΠΑΡΑΓΡΑΦΗΣ & ΔΙΑΚΟΠΤΙΚΑ ΓΕΓΟΝΟΤΑ
Ο έλεγχος αφορά Μη Μισθωτούς ασφαλισμένους:
-
Ελεύθερους Επαγγελματίες
-
Αυτοαπασχολούμενους
-
Αγρότες
1. Χωρίς Διακοπτικό Γεγονός
Οφειλές πέραν της 10ετίας, χωρίς διακοπτικό γεγονός, παραγράφονται.
2. Τελευταίο Διακοπτικό έως 11/05/2016
Εάν:
-
Το τελευταίο διακοπτικό γεγονός είναι έως 11/05/2016
-
Έχει παρέλθει 10ετία κατά την ημερομηνία αίτησης
Η οφειλή παραγράφεται.
3. Διακοπτικό από 12/05/2016 και μετά
-
Επανεξετάζεται η χρονική περίοδος που περιλαμβάνεται στο διακοπτικό γεγονός.
-
Εφόσον είχε παρέλθει 10ετία από την αρχική οφειλή ή προηγούμενο διακοπτικό γεγονός, η οφειλή παραγράφεται.
-
Ο έλεγχος γίνεται στο πρώτο διακοπτικό γεγονός μετά την 12/05/2016.
⚠ Σε κάθε περίπτωση εντοπισμού οφειλών εντός 10ετίας:
-
Βεβαιώνονται άμεσα στο ΚΕΑΟ
-
Κοινοποιείται άμεσα ΠΒΟ για διακοπή παραγραφής
ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ – ΕΝΕΡΓΕΙΕΣ
1. Εξέταση Αίτησης / Ένστασης Παραγραφής
i. Υποβολή Αίτησης
Εάν δεν είναι δυνατή η αυτεπάγγελτη διαγραφή:
-
Υποβάλλεται αίτηση στην αρμόδια Τοπική Διεύθυνση
-
Συνοδεύεται από αποδεικτικά στοιχεία
-
Υποβάλλεται υποχρεωτικά υπεύθυνη δήλωση όπου δηλώνεται:
-
Η επιθυμία εφαρμογής των διατάξεων παραγραφής
-
Τα χρονικά διαστήματα
-
Ο Φορέας / Κλάδος
-
Σε περιπτώσεις πολλαπλών φορέων:
-
Υποβάλλεται μία κοινή αίτηση
-
Με έναν αριθμό πρωτοκόλλου
Για ασφαλισμένους πρώην:
-
ΕΤΑΑ (ΤΣΜΕΔΕ, ΤΣΑΥ, ΤΑΝ)
-
ΕΤΑΠ-ΜΜΕ
Οι αιτήσεις διαβιβάζονται στις αρμόδιες Διευθύνσεις Απονομής Συντάξεων.
ii. Έλεγχος Οφειλών & Διακοπτικών
-
Έλεγχος χρονικών διαστημάτων πέραν 10ετίας
-
Έλεγχος διακοπτικών γεγονότων
Για ήδη βεβαιωμένες οφειλές:
-
Αναζητείται ενημέρωση από ΚΕΑΟ
-
Εξετάζεται η ΠΒΟ
-
Εντοπίζεται το πρώτο διακοπτικό γεγονός μετά τη βεβαίωση
Αφορά μόνο ανεξόφλητες ή μερικώς εξοφλημένες ΠΒΟ.
iii. Σύνταξη Έκθεσης Ελέγχου
Καταγράφονται:
-
Οφειλές πέραν 10ετίας
-
Διακοπτικά γεγονότα
-
Αποτελέσματα ελέγχου
-
Παραγραφόμενα χρονικά διαστήματα
Ποσά που καταβλήθηκαν για ήδη παραγεγραμμένες οφειλές δεν επιστρέφονται.
iv. Ενημέρωση Πληροφοριακών Συστημάτων
-
Δημιουργία ειδικού κωδικού διαγραφής
-
Νέα οθόνη «Εξέταση Παραγραφής» στο σύστημα e-ΕΦΚΑ
-
Μέχρι την πλήρη υλοποίηση: αρχειοθέτηση Εκθέσεων Ελέγχου
v. Τροποποιητικές ΠΒΟ προς ΚΕΑΟ
-
Τροποποίηση ήδη βεβαιωμένων οφειλών
-
Άμεση βεβαίωση μη βεβαιωμένων οφειλών εντός 10ετίας
-
Άμεση κοινοποίηση στον οφειλέτη
vi. Ενημέρωση Ασφαλισμένου
Ο ασφαλισμένος ενημερώνεται εγγράφως για:
-
Το αποτέλεσμα ελέγχου
-
Τα διακοπτικά γεγονότα
-
Τα χρονικά διαστήματα που παραγράφονται
2. Έκδοση Ασφαλιστικής Ενημερότητας
Οφειλή που έχει παραγραφεί:
-
Δεν λαμβάνεται υπόψη
-
Δεν εμποδίζει έκδοση:
-
Αποδεικτικού Ασφαλιστικής Ενημερότητας (ΑΑΕ)
-
Βεβαίωσης Οφειλής (ΒΟ)
-
Σε περιπτώσεις εκκρεμούς ενημέρωσης συστημάτων:
-
Ακολουθούνται οι οδηγίες της Διεύθυνσης Εισφορών Μη Μισθωτών (472233/12-10-2022).
ΕΝΕΡΓΟΠΟΙΗΣΗ ΠΑΡΑΓΡΑΦΕΝΤΟΣ ΧΡΟΝΟΥ ΑΣΦΑΛΙΣΗΣ
Σύμφωνα με το άρθρο 6 παρ. 5:
Οι Μη Μισθωτοί μπορούν, με αίτηση που υποβάλλεται το αργότερο ταυτόχρονα με την αίτηση συνταξιοδότησης, να προσμετρήσουν:
-
Συνολικά ή μερικά
-
Παραγεγραμμένο ασφαλιστικό χρόνο
Για:
-
Θεμελίωση σύνταξης
-
Προσαύξηση ποσού σύνταξης
Στην περίπτωση αυτή καταβάλλεται:
-
Το σύνολο των ασφαλιστικών εισφορών
-
Πρόσθετα τέλη
-
Τόκοι
-
Προσαυξήσεις
-
Πρόστιμα
-
Λοιπές επιβαρύνσεις