Οι ηγέτες της Ευρωπαϊκής Ένωσης συνεδριάζουν σήμερα στις Βρυξέλλες στο πλαίσιο του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, επιχειρώντας να χαράξουν κοινή γραμμή απέναντι στη γεωπολιτική κρίση που κλιμακώνεται στη Μέση Ανατολή και τις επιπτώσεις της στην ευρωπαϊκή οικονομία και την ενεργειακή ασφάλεια.
Στο επίκεντρο της Συνόδου βρίσκεται ο πόλεμος στο Ιράν και η ευρύτερη αστάθεια στον Περσικό Κόλπο, με τους 27 να αναζητούν συντονισμένες παρεμβάσεις για να περιοριστεί η άνοδος των τιμών της ενέργειας και να προστατευθούν πολίτες και επιχειρήσεις. Παράλληλα, θα εξεταστούν κρίσιμα ζητήματα όπως η Ουκρανία, η ανταγωνιστικότητα της ΕΕ, το νέο πολυετές δημοσιονομικό πλαίσιο, η άμυνα και η μετανάστευση.
Ουκρανία και εμπλοκή με Όρμπαν
Πρώτο θέμα στην ατζέντα αποτελεί ο πόλεμος στην Ουκρανία, που εισέρχεται στο πέμπτο έτος. Οι ηγέτες θα ενημερωθούν μέσω τηλεδιάσκεψης από τον Βολοντιμίρ Ζελένσκι και αναμένεται να επαναλάβουν τη στήριξή τους προς το Κίεβο.
Ωστόσο, σημαντικό εμπόδιο παραμένει η εκταμίευση δανείου ύψους 90 δισ. ευρώ προς την Ουκρανία για την περίοδο 2026-2027. Ο Ούγγρος πρωθυπουργός Βίκτορ Όρμπαν μπλοκάρει την πρώτη δόση, συνδέοντας την απόφασή του με την αποκατάσταση της ροής ρωσικού πετρελαίου μέσω του αγωγού Ντρούζμπα, γεγονός που δοκιμάζει την ενότητα της Ένωσης.
Κλιμάκωση στη Μέση Ανατολή και ναυσιπλοΐα
Η κατάσταση στη Μέση Ανατολή αποτελεί το δεύτερο βασικό θέμα, με ιδιαίτερη έμφαση στον πόλεμο στο Ιράν, αλλά και στις εξελίξεις σε Λίβανο, Γάζα και Δυτική Όχθη. Οι Ευρωπαίοι ηγέτες αναμένεται να εκφράσουν έντονη ανησυχία για την κλιμάκωση, καλώντας σε άμεση αποκλιμάκωση και σεβασμό του διεθνούς δικαίου.
Παράλληλα, θα καταδικάσουν τις επιθέσεις του Ιράν σε ενεργειακές και πολιτικές υποδομές, εκφράζοντας αλληλεγγύη προς τα κράτη που επηρεάζονται. Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στην ασφάλεια της ναυσιπλοΐας και στη διατήρηση της ελεύθερης διέλευσης από το στενό του Ορμούζ, καθώς οποιαδήποτε διαταραχή απειλεί τις παγκόσμιες ενεργειακές ροές.
Στο ίδιο πλαίσιο, οι 27 αναμένεται να ζητήσουν ενίσχυση των ευρωπαϊκών ναυτικών αποστολών στην περιοχή, με στόχο την προστασία εμπορικών πλοίων και ενεργειακών μεταφορών.
Ενέργεια και μέτρα στήριξης
Η εκτίναξη των τιμών ενέργειας αποτελεί βασική πρόκληση για την ΕΕ. Οι ηγέτες καλούνται να συμφωνήσουν σε κοινή στρατηγική αντιμετώπισης, με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να εξετάζει μέτρα όπως πλαφόν στο φυσικό αέριο, αναδιανομή υπερκερδών και χαλάρωση των κανόνων κρατικών ενισχύσεων.
Ωστόσο, παραμένουν διαφωνίες μεταξύ των κρατών-μελών, καθώς ορισμένες χώρες εμφανίζονται επιφυλακτικές για άμεσες παρεμβάσεις, εκτιμώντας ότι η κρίση μπορεί να είναι προσωρινή, ενώ άλλες ζητούν άμεση δράση για την προστασία της αγοραστικής δύναμης.
Η Κομισιόν αναμένεται να παρουσιάσει σύντομα μια «εργαλειοθήκη» προσωρινών μέτρων, με στόχο τον περιορισμό των επιπτώσεων από τις αυξήσεις στα ορυκτά καύσιμα.
Ανταγωνιστικότητα, άμυνα και νέο ΠΔΠ
Πέρα από τη διαχείριση της κρίσης, η Σύνοδος θα εξετάσει τη στρατηγική ενίσχυσης της ανταγωνιστικότητας της ευρωπαϊκής οικονομίας, μέσω της εμβάθυνσης της ενιαίας αγοράς και της μείωσης της γραφειοκρατίας.
Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνεται και στο νέο πολυετές δημοσιονομικό πλαίσιο 2028-2034, το οποίο θεωρείται κρίσιμο για τη χρηματοδότηση κοινών πολιτικών και επενδύσεων.
Στο πεδίο της άμυνας, οι ηγέτες θα συζητήσουν την ενίσχυση της ευρωπαϊκής αμυντικής βιομηχανίας και της στρατηγικής αυτονομίας, υπό το βάρος των νέων γεωπολιτικών απειλών.
Μετανάστευση και οικονομία
Η Σύνοδος θα εξετάσει επίσης την πρόοδο στο μεταναστευτικό, με έμφαση στην εφαρμογή της ευρωπαϊκής πολιτικής ασύλου, καθώς η αστάθεια στη Μέση Ανατολή αυξάνει τις πιέσεις.
Τέλος, στο τραπέζι θα βρεθούν και τα ζητήματα οικονομίας και ευρώ, με τη συμμετοχή της Κριστίν Λαγκάρντ και του Κυριάκου Πιερρακάκη, που θα παρουσιάσουν τις τελευταίες εκτιμήσεις για την ευρωπαϊκή οικονομία.