Η περίοδος της γρίπης ξεκίνησε φέτος νωρίτερα από το συνηθισμένο, γεγονός που προκαλεί έντονη ανησυχία στους ειδικούς, καθώς δίνει στον ιό περισσότερο χρόνο να εξαπλωθεί. Υγειονομικοί φορείς προειδοποιούν ότι ο φετινός χειμώνας ενδέχεται να εξελιχθεί σε έναν από τους πιο δύσκολους των τελευταίων ετών, με το στέλεχος A(H3N2) να βρίσκεται στο επίκεντρο.
Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας και το Ευρωπαϊκό Κέντρο Πρόληψης και Ελέγχου Νοσημάτων (ECDC) επισημαίνουν ότι τα κρούσματα αυξάνονται «πολύ νωρίτερα από το συνηθισμένο», καλώντας τις ευάλωτες ομάδες να προχωρήσουν άμεσα σε εμβολιασμό. Σε παγκόσμιο επίπεδο, από τον Οκτώβριο του 2025 κυριαρχούν οι ιοί της γρίπης Α, ενώ σε πολλές χώρες του βόρειου ημισφαιρίου καταγράφεται πρόωρη έναρξη της επιδημικής δραστηριότητας.
Τι είναι το στέλεχος H3N2
Το H3N2 είναι στέλεχος του ιού της γρίπης Α και αποτελεί έναν από τους δύο βασικούς τύπους που κυκλοφορούν ευρέως. Σύμφωνα με την Υπηρεσία Υγειονομικής Ασφάλειας του Ηνωμένου Βασιλείου (UKHSA), πρόκειται για το κυρίαρχο στέλεχος στην Αγγλία αυτή την περίοδο.
Όπως εξηγεί ο δρ Τζουζέπε Αραγκόνα, γενικός ιατρός και ιατρικός σύμβουλος της Prescription Doctor, τα γράμματα και οι αριθμοί αναφέρονται στις επιφανειακές πρωτεΐνες του ιού, την αιμαγλουτινίνη (H) και τη νευραμινιδάση (N). Ο συγκεκριμένος συνδυασμός συνδέεται συχνά με πιο σοβαρή νόσηση, ιδίως σε ηλικιωμένους και άτομα με υποκείμενα προβλήματα υγείας.
Παράλληλα, το H3N2 μεταλλάσσεται συχνά, γεγονός που σημαίνει ότι η εκδοχή που κυκλοφορεί φέτος μπορεί να διαφέρει σημαντικά από προηγούμενες χρονιές ή ακόμη και από εκείνη που περιλαμβάνεται στο εποχικό εμβόλιο.
Συμπτώματα και ομάδες υψηλού κινδύνου
Τα συμπτώματα της γρίπης εμφανίζονται αιφνίδια και συνοδεύονται συνήθως από έντονη κόπωση. Περιλαμβάνουν πυρετό, βήχα, καταρροή, πόνους στο σώμα, ενώ σε ορισμένες περιπτώσεις μπορεί να παρουσιαστούν εμετοί ή διάρροια.
Στις ομάδες υψηλού κινδύνου για επιπλοκές περιλαμβάνονται παιδιά κάτω των πέντε ετών, ενήλικες άνω των 65, έγκυες γυναίκες και άτομα με χρόνιες παθήσεις, όπως άσθμα, διαβήτη, καρδιοπάθειες, νευρολογικές νόσους ή εξασθενημένο ανοσοποιητικό σύστημα.
Γιατί θεωρείται πιο σοβαρή φέτος
Σύμφωνα με τους ειδικούς, η φετινή έξαρση της γρίπης αποδίδεται σε έναν συνδυασμό παραγόντων. Η πρόωρη έναρξη της περιόδου επιτρέπει στον ιό να κυκλοφορεί για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα, ενώ οι πρόσφατες μεταλλάξεις μειώνουν την αποτελεσματικότητα της προϋπάρχουσας ανοσίας.
Επιπλέον, τα τελευταία χρόνια λιγότεροι άνθρωποι –ιδίως παιδιά– εκτέθηκαν στη γρίπη, γεγονός που αυξάνει τον αριθμό των ευάλωτων. Ο ψυχρός καιρός, η παραμονή σε κλειστούς χώρους και οι κοινωνικές συναναστροφές λειτουργούν επιπρόσθετα ως επιταχυντές της μετάδοσης.
Πίεση στα νοσοκομεία της Βρετανίας
Ιδιαίτερα ανησυχητική είναι η κατάσταση στη Βρετανία, όπου τα νοσοκομεία βρίσκονται αντιμέτωπα με αυτό που χαρακτηρίζεται ως «άνευ προηγουμένου κύμα υπεργρίπης». Οι νοσηλείες αυξήθηκαν έως και 55% μέσα σε μία εβδομάδα, με την Εθνική Υπηρεσία Υγείας της Αγγλίας (NHS England) να ανακοινώνει ότι κατά μέσο όρο 2.660 ασθενείς νοσηλεύονταν με γρίπη την περασμένη εβδομάδα – το υψηλότερο επίπεδο για την εποχή.
Οι υγειονομικές αρχές συστήνουν τη χρήση μάσκας σε μέσα μαζικής μεταφοράς και ενθαρρύνουν τον εμβολιασμό, ενώ προειδοποιούν ότι η κορύφωση της επιδημίας δεν έχει ακόμη φανεί.
Η εικόνα αυτή δεν περιορίζεται μόνο στη Βρετανία, καθώς ολόκληρη η Ευρώπη αντιμετωπίζει μια ασυνήθιστα πρώιμη και σοβαρή περίοδο γρίπης, με τις υγειονομικές αρχές να παρακολουθούν στενά την εξέλιξη του μεταλλαγμένου στελέχους H3N2.