Συνέδριο ΚΕΔΕ: Ρήξη και διεκδικήσεις για ισχυρούς δήμους

Του Αντώνη Κατωπόδη

Σκηνικό έντασης επικράτησε στο Ετήσιο Τακτικό Συνέδριο της Κεντρικής Ένωσης Δήμων Ελλάδας (ΚΕΔΕ), όπου η ψηφοφορία για το βασικό ψήφισμα της Αυτοδιοίκησης προς την κυβέρνηση κατέληξε σε μία από τις πιο οριακές αναμετρήσεις των τελευταίων ετών. Η διαδικασία διακόπηκε τρεις φορές, καθώς οι αντιπαραθέσεις οξύνθηκαν μέσα σε μια ήδη φορτισμένη ατμόσφαιρα.

Οριακή ισορροπία στην Τοπική Αυτοδιοίκηση

Με 92 ψήφους έναντι 89 και 10 της Λαϊκής Συσπείρωσης, εγκρίθηκε η πρόταση της παράταξης του προέδρου Λάζαρου Κυρίζογλου. Η μικρή διαφορά ανέδειξε την αλλαγή συσχετισμών στην ΚΕΔΕ, με την πλειοψηφία που είχε καταγραφεί το 2024 να έχει περιοριστεί αισθητά.

Στο επίκεντρο του ψηφίσματος βρέθηκε η αύξηση των Κεντρικών Αυτοτελών Πόρων (ΚΑΠ), με κατώτατο όριο τα 4,5 δισ. ευρώ στον προϋπολογισμό του 2026, ως θεμελιώδης προϋπόθεση για τη βιωσιμότητα των δήμων. Το ψήφισμα προβλέπει σειρά δράσεων: παρουσία της Εκτελεστικής Επιτροπής στη Βουλή, πανελλαδική κινητοποίηση και συμβολικό κλείσιμο δημαρχείων κατά την ψήφιση του προϋπολογισμού. Παράλληλα, εξουσιοδοτεί το Δ.Σ. της ΚΕΔΕ να επανεκτιμήσει και να κλιμακώσει τις ενέργειες εφόσον δεν υπάρξει ανταπόκριση από την κυβέρνηση.

Το αποτέλεσμα προκάλεσε αντιδράσεις από τις προοδευτικές παρατάξεις, με τον δήμαρχο Αθηναίων Χάρη Δούκα να μιλά για «δραματική αλλαγή συσχετισμών» και μεθοδεύσεις της πλειοψηφίας. Το ΠΑΣΟΚ χαρακτήρισε το αποτέλεσμα «ηχηρό μήνυμα», ενώ ο ΣΥΡΙΖΑ έκανε λόγο για «μεγάλη αυτοδιοικητική ανατροπή», επισημαίνοντας τη συρρίκνωση της πλειοψηφίας της παράταξης Κυρίζογλου.

Το συνέδριο κατέληξε σε κοινό αίτημα για σταθερή χρηματοδότηση, σαφές θεσμικό πλαίσιο και ουσιαστικότερο ρόλο των δήμων στον σχεδιασμό των δημόσιων πολιτικών.

Ο πρόεδρος της ΚΕΔΕ τόνισε: «Η Αυτοδιοίκηση δεν πρόκειται να σιωπήσει. Ήρθε η ώρα το πολιτικό σύστημα να ακούσει και να αναλάβει τις ευθύνες του απέναντι στους πολίτες. Ενωμένοι θα διεκδικήσουμε αυτά που οι δήμοι δικαιούνται».

Κεντρικές Διεκδικήσεις και Προτεραιότητες της ΚΕΔΕ

Χρηματοδότηση και πόροι

• Αύξηση ΚΑΠ και πλήρης εφαρμογή του νόμου Καλλικράτη (Ν.3852/2010).
• Κάλυψη υπερβάλλοντος ενεργειακού κόστους και χρηματοδότηση έργων ενεργειακής εξοικονόμησης.
• Δημιουργία ειδικού αναπτυξιακού προγράμματος και στοχευμένη στήριξη μικρών, ορεινών και νησιωτικών δήμων.
• Επιστροφή τελών και παρακρατηθέντων πόρων από το 2010.
• Κατάργηση τέλους ταφής και δέσμευση για επιστροφή των χρημάτων στους δήμους.

Θεσμικός εκσυγχρονισμός

• Ολοκλήρωση νέου Κώδικα Αυτοδιοίκησης και εθνικός διάλογος για μεταρρύθμιση του μοντέλου κράτους-δήμων.
• Ενίσχυση προσωπικού και πρόσληψη νέου μόνιμου προσωπικού, με απλούστευση διαδικασιών μέσω ΑΣΕΠ.
• Διοικητική αποκέντρωση, ξεκάθαροι ρόλοι και ευθύνες, ενίσχυση νομικής και θεσμικής αυτοτέλειας δήμων.

Υποδομές και τοπική ανάπτυξη

• Συντήρηση και βελτίωση οδοποιίας, αντισεισμική θωράκιση, έργα τοπικής ανάπτυξης.
• Στήριξη μικρών ορεινών και νησιωτικών δήμων με ειδικά προγράμματα και ταμεία.
• Ψηφιακός εκσυγχρονισμός υπηρεσιών, αξιοποίηση τεχνολογίας και τεχνητής νοημοσύνης.

Κοινωνική Πολιτική και Υγεία

• Ενίσχυση κοινωνικών δομών, παιδικών σταθμών, ΚΔΑΠ και προγραμμάτων Βοήθεια στο Σπίτι.
• Πολιτικές για ΑΜΕΑ, πρόληψη υγείας, δημογραφική πολιτική και στήριξη οικογενειών.
• Ουσιαστική συμμετοχή δήμων στη διαχείριση προσφυγικών ροών και μεταναστευτικών δομών.

Περιβάλλον, Τουρισμός και Πολιτισμός

• Εθνικό σχέδιο διαχείρισης απορριμμάτων, ανακύκλωση, ενεργειακή αξιοποίηση υπολειμμάτων.
• Συμμετοχή δήμων στον τουριστικό σχεδιασμό και την προβολή των προορισμών.
• Στήριξη αθλητισμού και πολιτισμού, αναβάθμιση δημοτικών υποδομών και προγραμμάτων.

Ενεργειακή πολιτική και ΑΠΕ

• Συμμετοχή δήμων στον εθνικό ενεργειακό σχεδιασμό, χρηματοδότηση έργων ενεργειακής αναβάθμισης, ανάπτυξη ΑΠΕ με αναλογικό τέλος και διασύνδεση ενεργειακών κοινοτήτων.

Το συνέδριο της ΚΕΔΕ καθόρισε την επόμενη μέρα της Αυτοδιοίκησης, με στόχο ισχυρούς, αυτοτελείς και οικονομικά βιώσιμους δήμους, ικανούς να παρέχουν ουσιαστικές λύσεις στους πολίτες και να συμμετέχουν ενεργά στον σχεδιασμό δημόσιων πολιτικών.

ΤΟ ΨΗΦΙΣΜΑ ΤΟΥ ΣΥΝΕΔΡΙΟΥ ΤΗΣ ΚΕΔΕ

Το συνέδριο της Κεντρικής Ένωσης Δήμων Ελλάδας (ΚΕΔΕ), εξέδωσε το ακόλουθο ψήφισμα:

1. Ενίσχυση της Αυτοδιοίκησης: Ζητείται η άμεση αύξηση της χρηματοδότησης των δήμων και η απλοποίηση των διαδικασιών για την υλοποίηση έργων υποδομής.
2. Ψηφιακή Αναβάθμιση: Προτάθηκε η υιοθέτηση σύγχρονων ψηφιακών εργαλείων για τη βελτίωση της εξυπηρέτησης των πολιτών και την ενίσχυση της διαφάνειας.
3. Περιβάλλον και Κλιματική Αλλαγή: Τονίστηκε η ανάγκη για εφαρμογή πολιτικών βιώσιμης ανάπτυξης, με έμφαση στην ενεργειακή εξοικονόμηση και την προστασία των φυσικών πόρων.
4. Κοινωνική Συνοχή: Ζητείται η ενίσχυση κοινωνικών δομών και προγραμμάτων που υποστηρίζουν ευάλωτες ομάδες, όπως ηλικιωμένοι, ΑμεΑ και νέοι.
5. Συνεργασία με την Κεντρική Διοίκηση: Οι δήμοι ζητούν μεγαλύτερη αυτονομία στις αποφάσεις τους και στενότερη συνεργασία με την κεντρική κυβέρνηση για την υλοποίηση στρατηγικών έργων.

Το ψήφισμα εγκρίθηκε ομόφωνα από το σύνολο των δημάρχων που συμμετείχαν στο συνέδριο, εκφράζοντας τη βούλησή τους για μια ισχυρή, αποτελεσματική και σύγχρονη Τοπική Αυτοδιοίκηση.

Κύριες εξαγγελίες Λιβάνιου στο συνέδριο της ΚΕΔΕ

• Νέος Κώδικας Αυτοδιοίκησης:
  • Αποτελείται από 5 βιβλία, περίπου 1.000 άρθρα σε 1.600 σελίδες.
  • Ολοκληρωμένος κατά 95%, θα αποσταλεί στους δήμους εντός Νοεμβρίου για δημόσια διαβούλευση.
• Εκλογικός νόμος:
  • Εκλογή δημάρχων και περιφερειαρχών σε έναν γύρο.
  • Καθιέρωση ηλεκτρονικής ψηφοφορίας.
  • Επικαιροποίηση κανόνων για εκλογικές δαπάνες.
• Μεταφορά αρμοδιοτήτων και πόρων:
  • Χαρτογράφηση 1.200 αρμοδιοτήτων των δήμων.
  • Μόνιμος μηχανισμός μεταφοράς αρμοδιοτήτων με αντίστοιχους πόρους, προσωπικό και υποδομές.
  • Απλούστευση οικονομικών και νομοθετικών διαδικασιών.
• Οικονομική ενίσχυση δήμων (2026):
  • Πρόσθετα 105–110 εκ. € για δήμους.
  • 28 εκ. € για λειτουργικές δαπάνες σχολείων.
  • 50 εκ. € για δικαστικές υποχρεώσεις.
  • Τριπλασιασμός κονδυλίου για αδέσποτα (15 εκ. €).
• Ανείσπρακτες οφειλές:
  • Συνολικά 3 δισ. €, με 101 δήμους να μην έχουν ενεργήσει ουσιαστικά.
  • Χαμηλή αξιοποίηση προγραμμάτων όπως το «Τρίτσης» (απορρόφηση 1,8/3,7 δισ. €).
• ΔΕΥΑ:
  • Ευνοϊκές ρυθμίσεις οφειλών και δυνατότητα δανεισμού από το Ταμείο Παρακαταθηκών και Δανείων.
  • Χρηματοδότηση έως 40% ανεξόφλητων υποχρεώσεων.
  • Ανοιχτό ενδεχόμενο μόνιμων προσλήψεων.
• Κοινωνικά μέτρα:
  • Επίδομα έως 3.000 € για κάθε παιδί που γεννιέται στους δήμους.
  • Επέκταση επιδόματος στέγασης σε νεοδιόριστους εκπαιδευτικούς μικρών νησιωτικών και ορεινών περιοχών.

ΣΥΝΟΠΤΙΚΑ Η ΤΟΠΟΘΕΤΗΣΗ ΤΗΣ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΤΗΣ ΚΕΔΕ

Αλεξανδρούπολη: Το Συνέδριο της ΚΕΔΕ υπερψηφίζει ψήφισμα για ισχυρούς δήμους

Ολοκληρώθηκαν το Σάββατο 8 Νοεμβρίου οι εργασίες του ετήσιου Τακτικού Συνεδρίου της ΚΕΔΕ στην Αλεξανδρούπολη, με την υπερψήφιση του ψηφίσματος της Διοίκησης και της πλειοψηφούσας παράταξης «Σύγχρονοι Ισχυροί Δήμοι». Το ψήφισμα αναδεικνύει την ανάγκη για ουσιαστική διοικητική μεταρρύθμιση, ενίσχυση της αυτοτέλειας των δήμων, αποκέντρωση αρμοδιοτήτων και πόρων, καθώς και σημαντική αύξηση των ΚΑΠ για την κάλυψη του λειτουργικού κόστους.

Σημαντικό στοιχείο αποτελεί η προώθηση του Νέου Κώδικα Αυτοδιοίκησης, ο οποίος θα διασφαλίσει πραγματική αυτονομία των δήμων και αποτελεσματική τοπική διακυβέρνηση. Το ψήφισμα, όπως επισημαίνει η ΚΕΔΕ, προάγει την ενότητα και την υπευθυνότητα, παρά τις προσπάθειες ορισμένων παρατάξεων να πολιτικοποιήσουν τη διαδικασία, οι οποίες τελικά απέτυχαν.

Η Διοίκηση της ΚΕΔΕ δηλώνει ότι θα συνεχίσει ενωμένη και αποφασιστική, υλοποιώντας τις δράσεις του ψηφίσματος. Στην έκτακτη συνέλευση Δημάρχων της 17ης Δεκεμβρίου θα συζητηθεί ο Νέος Κώδικας, διεκδικώντας τον σεβασμό της συνταγματικά κατοχυρωμένης οικονομικής και θεσμικής αυτοτέλειας των δήμων. Το μήνυμα του συνεδρίου είναι σαφές: Σύγχρονοι, ισχυροί και υπεύθυνοι δήμοι, δίπλα στον πολίτη κάθε μέρα.

• Αναλυτικά η ανακοίνωση της ΚΕΔΕ στο www.xtypos.gr

Π. Μανούρης στην ΚΕΔΕ: «Δεν διεκδικούμε, απαιτούμε. Δεν είμαστε υποκατάστημα του Υπουργείου Εσωτερικών»

Στο Συνέδριο της ΚΕΔΕ πήρε μέρος ο Δήμαρχος Νέας Ιωνίας Παναγιώτης Μανούρης.

Στην παρέμβασή του στην κεντρική αίθουσα του Συνεδρίου μίλησε αναλυτικά για τα σοβαρά προβλήματα που έχει να αντιμετωπίσει η Τοπική Αυτοδιοίκηση:

• Για τα οικονομικά και τους λειψούς πόρους που φτάνουν στους Δήμους: “Το αίτημά μας πρέπει να είναι τουλάχιστον τα 4,5 δις για φέτος, εκεί που είναι και ο δημοσιονομικός κόφτης”
• Για την ελλιπή χρηματοδότηση των σχολείων: “3.000 ευρώ το χρόνο έρχεται για τη συντήρηση των σχολείων και 8.000 ευρώ για τα λειτουργιά. Πρέπει τουλάχιστον να τριπλασιαστούν”
• Για την έλλειψη προσωπικού: “Θέλουμε μόνιμο προσωπικό στις τεχνικές υπηρεσίες, με αξιοπρεπείς μισθούς, ώστε να προσελκύσουμε μηχανικούς από την αγορά. Θέλουμε νηπιοβρεφοκόμους, κοινωνικούς λειτουργούς, ψυχολόγους, γυμναστές κ.α. με μόνιμη εργασία. Δεν είναι εποχιακές αυτές οι ειδικότητες”
• “Να καταργηθεί ο νόμος Βορίδη που επιβάλλει στις δημοτικές αρχές την άσκηση εφέσεων σε θετικές για τους εργαζόμενους δικαστικές αποφάσεις”
• “Πόσους φόρους θα βάλουμε ως αυτοδιοίκηση στους πολίτες και για ποιο πράγμα; Θα μετακυλίσουμε στους πολίτες αυτό που αρνείται να κάνει το κράτος, να αποδώσει τα χρήματα”;