Καθολικές αυξήσεις είδαν για πρώτη φορά μετά από μία δεκαετία αναμονής και οι 2,6 εκατομμύρια συνταξιούχοι της χώρας, με τις συντάξεις Ιανουαρίου, οι οποίες καταβλήθηκαν προκαταβολικά λίγο πριν από τα Χριστούγεννα. Πρόκειται για μια εξέλιξη με ιδιαίτερη σημασία, καθώς για πρώτη φορά δεν έμεινε εκτός αυξήσεων καμία κατηγορία συνταξιούχων.
Η αλλαγή αυτή οφείλεται στη σταδιακή κατάργηση της προσωπικής διαφοράς, που για χρόνια εμπόδιζε περισσότερους από 670.000 συνταξιούχους να δουν πραγματικές αυξήσεις στις αποδοχές τους, περιοριζόμενοι σε «λογιστικές αυξήσεις» μόνο στα εκκαθαριστικά. Με κυβερνητική απόφαση, η προσωπική διαφορά καταργείται σε δύο φάσεις: το 2026 οι συνταξιούχοι που τη διατηρούν λαμβάνουν το 50% της αύξησης, δηλαδή 1,2%, ενώ από το 2027 θα λαμβάνουν το σύνολο της ετήσιας αύξησης. Με τον τρόπο αυτό, αίρεται μια αδικία δεκαετίας που ταλαιπώρησε εκατοντάδες χιλιάδες συνταξιούχους, οι οποίοι έως τώρα ενισχύονταν μόνο μέσω έκτακτων επιδομάτων.
Οι τέσσερις παρεμβάσεις που αυξάνουν τις συντάξεις
Η σταδιακή κατάργηση της προσωπικής διαφοράς δεν αποτελεί τη μοναδική ενίσχυση. Το 2026, με τα μέτρα που έχουν ήδη ψηφιστεί, ωφελούνται συνταξιούχοι όλων των εισοδηματικών κατηγοριών – με έμφαση στους χαμηλοσυνταξιούχους και τη μεσαία τάξη – μέσω τεσσάρων συνολικά παρεμβάσεων, με συνολικό δημοσιονομικό κόστος που φτάνει τα 1,3 δισ. ευρώ.
Πρώτον, τον Νοέμβριο καταβλήθηκε για πρώτη φορά η μόνιμη ενίσχυση των 250 ευρώ σε περισσότερους από 1,4 εκατ. συνταξιούχους, ανασφάλιστους υπερήλικες και δικαιούχους επιδομάτων αναπηρίας, με κόστος 360 εκατ. ευρώ. Το ποσό δόθηκε κυρίως σε συνταξιούχους με ατομικό εισόδημα κάτω των 1.000 ευρώ μηνιαίως. Επειδή η πλειονότητα των συνταξιούχων με προσωπική διαφορά ανήκει σε αυτή την κατηγορία, είδαν διπλή ενίσχυση: τόσο τα 250 ευρώ όσο και την αύξηση από τη μερική κατάργηση της προσωπικής διαφοράς. Το μέτρο είναι μόνιμο και θα καταβάλλεται κάθε Νοέμβριο.
Δεύτερον, με τις συντάξεις Ιανουαρίου, όλοι οι συνταξιούχοι γήρατος, αναπηρίας και χηρείας είδαν τακτικές αυξήσεις. Συγκεκριμένα, 1,9 εκατ. συνταξιούχοι έλαβαν ακέραια αύξηση 2,4%, ενώ περίπου 700.000 συνταξιούχοι με προσωπική διαφορά έλαβαν αύξηση 1,2%, δηλαδή το 50% της γενικής αύξησης. Το κόστος της παρέμβασης ανήλθε σε περίπου 500 εκατ. ευρώ.
Τρίτον, σημαντική είναι και η φορολογική ελάφρυνση λόγω των αλλαγών στις κλίμακες άμεσης φορολόγησης. Οι μειώσεις εφαρμόστηκαν ήδη στις συντάξεις Ιανουαρίου και το κόστος τους εκτιμάται στα 400 εκατ. ευρώ. Αφορούν κυρίως συνταξιούχους με μηνιαίες αποδοχές από 750 ευρώ και άνω, με το όφελος να αυξάνεται όσο υψηλότερη είναι η σύνταξη, μέσω μειωμένης παρακράτησης φόρου.
Τέταρτον, για χιλιάδες συνταξιούχους, οι παραπάνω παρεμβάσεις συνδυάζονται, με αποτέλεσμα να λαμβάνουν δύο, τρεις ή ακόμη και τέσσερις ενισχύσεις ταυτόχρονα.
Παραδείγματα ετήσιου οφέλους
Χαρακτηριστικά παραδείγματα δείχνουν το συνολικό ετήσιο όφελος: συνταξιούχος με 830 ευρώ χωρίς προσωπική διαφορά λαμβάνει 250 ευρώ, αύξηση 2,4% και φοροελάφρυνση, με συνολικό όφελος 515 ευρώ. Συνταξιούχος με 916 ευρώ και προσωπική διαφορά έχει ετήσιο όφελος 422 ευρώ. Συνταξιούχος με 1.080 ευρώ χωρίς προσωπική διαφορά φτάνει συνολικό όφελος 646 ευρώ, ενώ για συντάξεις 1.330 και 1.670 ευρώ το ετήσιο όφελος ανέρχεται σε 528 και 700 ευρώ αντίστοιχα.
Οι παρεμβάσεις αυτές διαμορφώνουν, σύμφωνα με την κυβέρνηση, ένα πιο σταθερό και δίκαιο πλαίσιο βελτίωσης των συντάξεων, συνδεδεμένο με την πορεία της οικονομίας, με στόχο τα εισοδήματα των συνταξιούχων να ανταποκρίνονται σε μεγαλύτερο βαθμό στις αυξημένες ανάγκες που δημιουργεί η ακρίβεια.