Γιάννης Χατζηθεοδοσίου: «Πληθωριστικές πιέσεις και γεωπολιτικές προκλήσεις» – Άρθρο στην εφημερίδα «Χτύπος» και στο «xtypos.gr»

Πληθωριστικές πιέσεις και γεωπολιτικές προκλήσεις: Η επόμενη ημέρα για την ελληνική οικονομία

Άρθρο του Προέδρου Ε.Ε.Α, Επίτιμου Διδάκτορα ΠΑ.ΠΕΙ. & Γεωπονικού Πανεπιστημίου Αθηνών, Γιάννη Χατζηθεοδοσίου

Η πρόσφατη άνοδος του πληθωρισμού στην Ελλάδα, όπως καταγράφεται στα στοιχεία του Μαρτίου 2026, επιβεβαιώνει ότι η οικονομία μας βρίσκεται αντιμέτωπη με ένα νέο κύμα πιέσεων, το οποίο δεν είναι ούτε παροδικό ούτε εύκολα διαχειρίσιμο. Η αύξηση στο 3,3% από 3,1% τον Φεβρουάριο, σε συνδυασμό με την αντίστοιχη άνοδο στην Ευρωζώνη στο 2,5%, αποτυπώνει μια ευρύτερη δυναμική που υπερβαίνει τα εθνικά σύνορα και συνδέεται άμεσα με τις γεωπολιτικές εξελίξεις.

Ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή λειτουργεί ως καταλύτης αυτής της νέας οικονομικής πραγματικότητας. Η ενεργειακή κρίση που προκαλείται δεν περιορίζεται μόνο στις αυξήσεις των τιμών των καυσίμων, αλλά διαχέεται σε ολόκληρη την παραγωγική αλυσίδα. Η ενέργεια, που αποτελεί βασικό συντελεστή κόστους για επιχειρήσεις και νοικοκυριά, πέρασε από μείωση -3,4% τον Φεβρουάριο σε αύξηση 7% τον Μάρτιο στην Ελλάδα. Το γεγονός αυτό εξηγεί σε μεγάλο βαθμό γιατί οι πληθωριστικές πιέσεις επιμένουν και εντείνονται.

«Η ένταση και η διάρκεια της κρίσης φαίνεται να υπερβαίνουν τις δυνατότητες των υφιστάμενων παρεμβάσεων»

Οι συνέπειες για την ελληνική οικονομία είναι πολλαπλές. Από τη μία πλευρά, οι επιχειρήσεις βλέπουν το λειτουργικό τους κόστος να αυξάνεται, περιορίζοντας σημαντικά τα όποια περιθώρια κέρδους. Από την άλλη, τα νοικοκυριά αντιμετωπίζουν διαρκή μείωση της αγοραστικής τους δύναμης, γεγονός που επηρεάζει αρνητικά την κατανάλωση και, κατ’ επέκταση, τη λειτουργία των επιχειρήσεων -κυρίως των μικρομεσαίων– και βέβαια την αναπτυξιακή δυναμική της χώρας.

Η κυβέρνηση έχει προχωρήσει στη λήψη μέτρων στήριξης, τα οποία αναμφίβολα προσφέρουν μια προσωρινή ανακούφιση. Ωστόσο, η ένταση και η διάρκεια της κρίσης φαίνεται να υπερβαίνουν τις δυνατότητες των υφιστάμενων παρεμβάσεων. Οι επιδοτήσεις στην ενέργεια και τα στοχευμένα επιδόματα δεν επαρκούν για να συγκρατήσουν τις τιμές σε βιώσιμα επίπεδα, ιδιαίτερα όταν οι διεθνείς παράγοντες συνεχίζουν να τροφοδοτούν την αβεβαιότητα. Για παράδειγμα επιδοτείται το diesel κίνησης. Αυτό δεν σημαίνει όμως ότι δεν θα αυξηθεί η τιμή του.

«Επιδοτείται το diesel κίνησης. Αυτό δεν σημαίνει όμως ότι δεν θα αυξηθεί η τιμή του»

Είναι πλέον σαφές ότι απαιτείται μια πιο ολοκληρωμένη και ευέλικτη στρατηγική για την αντιμετώπιση των μεγάλων προκλήσεων της ελληνικής οικονομίας ενώ πρέπει να εξεταστούν και πρόσθετα μέτρα για την προστασία των πιο ευάλωτων κοινωνικών ομάδων και των μικρομεσαίων επιχειρήσεων, που πλήττονται δυσανάλογα.

Η εκτίμηση ότι σύντομα θα απαιτηθούν νέες παρεμβάσεις δεν αποτελεί κινδυνολογία, αλλά ρεαλιστική αποτύπωση της κατάστασης. Η παρούσα συγκυρία απαιτεί έγκαιρες και αποφασιστικές κινήσεις. Η διατήρηση της κοινωνικής συνοχής και της οικονομικής σταθερότητας δεν μπορεί να θεωρείται δεδομένη, αλλά πρέπει να διασφαλιστεί μέσα από συντονισμένες πολιτικές και στρατηγικές επιλογές.

Σε αυτό το περιβάλλον αβεβαιότητας, η πρόκληση δεν είναι μόνο να αντιμετωπίσουμε τις άμεσες επιπτώσεις του πληθωρισμού, αλλά και να προετοιμαστούμε για μία παρατεταμένη κρίση. Και αυτό απαιτεί σχέδιο, συνέπεια και προνοητικότητα.